بررسی محیط فیزیکوشیمیایی در کانسار مس پورفیری سونگون با استفاده از ویژگی‎های شیمیایی کانی‎ها (شمال خاور تبریز)

کانسار مس پورفیری سونگون در۱۳۰  کیلومتری شمال خاور تبریز، شمال باختر ایران واقع شده است. این کانسار حاوی ۷۹۶ میلیون تن کانسنگ با عیار متوسط ۶۱/۰ درصد وزنی مس، ۰۱/۰ درصد مولیبدن، ۰۱۶/۰ گرم در تن طلا، ۲۱/۲ گرم در تن نقره، ۵۷/۹ گرم در تن بیسموت و رنیم (۰۹/۰درصد وزنی مولیبدنیت) است. این پژوهش به منظور مطالعه محیط فیزیکوشیمیایی با استفاده از ویژگیهای کانی‎های این کانسار انجام شده است. تشکیل این کانسار به فعالیت های گرمابی مرتبط با یک استوک گرانودیوریتی و چندین دایک دیوریتی-گرانودیوریتی نسبت داده می شود که در گستره زمانی اولیگوسن تا میوسن در سنگ‎های رسوبی و آتشفشانی کرتاسه و ائوسن نفوذ کرده اند. دگرسانی های اصلی مشاهده شده در این تودهها از طرف توده به سمت خارج، پتاسیک، فیلیک، آرژیلیک و پروپیلیتیک بوده اند که شاخص کانسارهای مس پورفیری نوع حاشیه قاره‎ای هستند. همزمان با تشکیل زون برون زاد بسیار ضعیف، یک کلاهک آهنی متشکل از اکسیدها و هیدرواکسیدهای آهن، اکسید مس، مس خالص، سولفات‎ها، کربنات‎ها و فسفات‎های مس در بالاترین بخش کانسار و در  امتداد شکستگی ها تشکیل شده است. با توجه به نتایج کانی شناسی، در دمای ۴۵۰ درجه سانتیگراد  و فشار  ۵/۰ کیلوبار (شرایط برآوردی تشکیل کانسنگ در زون پتاسیک)،  log¦S۲از ۱۸-  تا ۲۴- و pH میان ۵/۲ تا ۵/۷ است. در دمای ۳۵۰ درجه سانتیگراد  و فشار ۵/۰ کیلوبار (شرایط برآوردی تشکیل کانسنگ در زون فیلیک)، log¦O۲ میان ۲۰- تا ۳۳- و log¦S۲ میان ۶- تا ۱۵- است.  

کلیدواژه ها:

سونگون ، ایران ، پورفیری ، مس