دیدگاه نوصدرائیان معاصر درباره سازگاری نظریه «ترکیب جسم از ماده و صورت» با نظریه «ترکیب جسم از اجزاء»

سال انتشار: 1400
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 239

فایل این مقاله در 20 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JOP-49-2_008

تاریخ نمایه سازی: 19 دی 1400

چکیده مقاله:

در این مقاله، دیدگاه نوصدرائیان معاصر درباره سازگاری نظریه «ترکیب جسم از ماده و صورت» با نظریه «ترکیب جسم از اجزاء» را بررسی می­نماییم. برای این منظور، در مقدمه، با اشاره به اینکه یونان خاستگاه مبحث ماده و صورت است و ارسطو، جسم را مرکب از ماده و صورت می­داند؛ دیدگاه ذی مقراطیس، که جسم را مرکب از اجزاء غیر قابل تجزیه می­داند، را بیان می­کنیم. در ادامه، دیدگاه ابن­سینا، ملاصدرا و هادی سبزواری را، که ترکیب جسم از اجزاء را ابطال می­نمایند، ذکر می­کنیم و پس از آن به بیان نظر نوصدرائیان معاصری چون عبدالله جوادی آملی، سیدمحمد­حسین طباطبایی، مرتضی مطهری و محمد­تقی مصباح یزدی در این باره می­پردازیم و تفاوت آراء آنها نسبت به  بسیاری از فلاسفه پیشین و علل این اختلاف رویکرد را روشن می­سازیم و سپس در جمع­بندی آراء، سازگاری نظریه «ترکیب جسم از ماده و صورت» با نظریه «ترکیب جسم از اجزاء» را از منظر نوصدرائیان معاصر نتیجه می­گیریم. این مطلب، گوشه­ای از تطور مباحث مرتبط با ماده و صورت در فلسفه اسلامی و تکامل تدریجی آن و گشوده شدن افق­های تازه در تحلیل مسائل را نشان می­دهد و از دست آوردهای فلسفی معاصر محسوب می­شود.

نویسندگان

مصطفی صادقی

دانشجوی دکتری فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه شیراز

محمد باقر عباسی

استادیار گروه فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه شیراز

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • ابن­سینا (۱۳۷۵الف)، الاشارات و الاتنبیهات، قم، البلاغه. ...
  • (۱۳۷۵ب)، الاشارات و الاتنبیهات، شرح محقق نصیرالدین الطوسی، ج۲، قم، ...
  • (۱۴۰۴الف)، الشفاء (الهیات)، تصحیح سعید زاید، قم، کتابخانه آیه­الله مرعشی. ...
  • (۱۴۰۴ب)، الشفاء (طبیعیات)، تصحیح سعید زاید، قم، کتابخانه آیهالله مرعشی ...
  • ارسطو (۱۳۸۹)، ما بعدالطبیعه، ترجمه شرفالدین خراسانی، چ۵، تهران، حکمت ...
  • جوادی آملی، عبدالله (۱۳۹۸)، رحیق مختوم، شرح حکمت متعالیه، ج۳، ...
  • راسل، برتراند (۱۳۶۵)، تاریخ فلسفه غرب، ترجمه نجف دریابندری، تهران، ...
  • رشاد، علی اکبر (۱۳۷۸)، «گفتمان فلسفی نو صدرایی»، قبسات، سال ...
  • سام، مهدی (۱۳۷۷)، مبانی فلسفه علمی، تهران، آذرخش ...
  • سبزواری، هادی (۱۳۷۹)، شرح المنظومه، تصحیح حسن حسن زاده آملی، ...
  • شیروانی، علی (۱۳۸۷)، ترجمه و شرح بدایه الحکمه، ج۲، چ۳، ...
  • طباطبائی، محمدحسین (۱۳۶۲الف)، بدایهالحکمه، قم، موسسه النشر الاسلامی. ...
  • (۱۳۶۲ب). نهایهالحکمه، قم، موسسه النشر الاسلامی ...
  • ملاصدرا (۱۴۲۲ق)، شرح الهدایهالاثیریه، تصحیح محمد­­مصطفی فولادکار، بیروت، تاریخ عربی. ...
  • (۱۹۸۱م)، الحکمه المتعالیه فی الاسفارالعقلیه الاربعه، ج۳ و ۵، بیروت، ...
  • (۱۳۶۰)، شواهدالربوبیه، تصحیح سیدجلال الدین آشتیانی، چ۲، مشهد، المرکز الجامعی ...
  • عباسی­حسین­آبادی، حسن (۱۳۹۲)، «بررسی امکان نوصدرایی بودن اندیشه ملاهادی سبزواری»، ...
  • کاپلستون، فردریک (۱۳۶۸)، تاریخ فلسفه یونان و روم، ترجمه جلالالدین ...
  • مصباح یزدی، محمدتقی (۱۳۹۱)، شرح الهیات شفا، تحقیق و نگارش ...
  • (۱۳۹۸)، شرح نهایهالحکمه. ج۳، تحقیق و نگارش عبدالرسول عبودیت، قم، ...
  • مصطفوی، نفیسه (۱۳۸۷)، تبیین و نقد نظریه ماده و صورت ...
  • مطهری، مرتضی (۱۳۸۲)، مجموعه آثار استاد شهید مطهری، ج۶، تهران، ...
  • (۱۳۸۷)، شرح مختصر منظومه، چ۱۳، تهران، صدرا ...
  • یثربی، سید­یحیی (۱۳۹۱)، حکمت اشراق سهروردی، چ۶، قم، بوستان کتاب ...
  • نمایش کامل مراجع