زئولیت ها: روش های ساخت، کاربرد و چشم انداز آینده

    با در نظر گرفتن افزایش مقالات علمی و تحقیقات در زمینه ساخت و کاربرد زئولیت ها، می توان پی به اهمیت آنها برد. اگرچه اولین کاربرد صنعتی زئولیت در آب زدایی مخلوط پروپانول و اتانول بود، ولی یک تمایل پیوسته و در حال افز ایش به کاربرد آنها در موارد دیگر در کل جهان وجود دارد. در طی چند سال اخیر، پیشرفت های قابل توجهی در زمینه روش های تولید و بهبود ویژگی های زئولیت ها انجام شده است. با در نظر گرفتن این موارد، پروژه های متعددی در مراکز تحقیق و توسعه کشورها، مخصوصا برای ارتقا انتخابگری شکلی زئولیت ها به منظور جداسازی اجزا مخلوط انجام شده و یا در حال انجام است. بخش مهمی از این تحقیقات ارتباط تنگاتنگی در زمینه کنترل رشد کریستال زئولیت و مورفولوژی آنها داشته و به سرعت در حال پیشرفت است. زئولیت ها بدلیل جداسازی مولکولها براساس اندازه آنها، انتخابگری بالا، قدرت تعویض یونی مناسب، استحکام مکانیکی، مقاومت حرارتی و شیمیایی مطلوب، جایگاه ویژه­ای را در غربال­های مولکولی به خود اختصاص داده­اند. علاوه بر موارد ذکر شده، وجود کریستالهای نانو ساختاری در شبکه آنها و همچنین کاربرد زئولیت ها در فرایندهای جداسازی غشایی، اهمیت آنها را برای محققین دوچندان نموده است. با استفاده از فناوری نانو، می­توان در ساخت زئولیت ها و یا بهبود کیفیت و عملکرد آنها گام اساسی برداشت. در این مقاله، پس از آشنایی اولیه با زئولیت ها و انواع آنها، مروری بر انواع روش های سنتز زئولیت ها، کاربرد و چشم انداز آینده آنها انجام گردیده است.  

کلیدواژه ها:

زئولیت ، غربال مولکولی ، غشا زئولیتی ، نانوفناوری