بررسی اثر عصاره چند گیاه دارویی بر مهار قارچ Alternaria solani عامل بیماری لکه موجی گوجه فرنگی

شناسه دیجیتال (DOR):۹۸.۱۰۰۰/۱۷۳۵-۰۹۰۵.۱۳۹۸.۳۵.۵۸۸.۹۶.۴.۱۵۷۶.۱۶۱۰ بیماری لکه موجی ناشی از قارچ Alternaia solani یکی از مهمترین بیماری های گوجه فرنگی در ایران و سایر نقاط جهان می باشد. به منظور بررسی فعالیت ضد قارچی چند گیاه دارویی برای کنترل قارچ Alternaria solani در شرایط درون شیشه و گلخانه آزمایش هایی مجزا در قالب طرح کاملا تصادفی اجرا شد. در آزمایش اول اثر غلظت های ۲۰۰، ۴۰۰ و ppm۶۰۰ عصاره آبی و الکلی آویشن زوفایی (Thymbra spicata L.)، آویشن کرک آلود (Thymus eriocalyx (Ronniger) Jalas)، مرزه خوزستانی (Satureja khuzistanica Jamzad) و لعل کوهستان (Oliveria decumbens Vent.) همراه با شاهد (آب مقطر) در شرایط درون شیشه مورد بررسی قرار گرفت که نتایج حکایت از مهار کامل رشد پرگنه قارچ در کلیه تیمارها داشت. در آزمایش دوم ۷۲ ساعت پس از آلوده سازی بوته های گوجه فرنگی با عامل بیماری لکه موجی در داخل گلخانه، محلول پاشی با غلظت های ۲۰۰، ۴۰۰ و ppm۶۰۰ عصاره های مذکور اعمال و ۱۴ روز بعد مورد ارزیابی قرار گرفتند. در آزمایش سوم نیز اثر حفاظتی تیمارهای فوق مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج آزمایش های دوم و سوم نشان داد که با افزایش غلظت عصاره، اثر مهارکنندگی و حفاظتی تیمارها نیز افزایش یافت. همچنین، اگرچه همه تیمارها باعث کاهش درصد شدت بیماری نسبت به شاهد (آب مقطر) شدند، ولی غلظت ppm۶۰۰ عصاره آویشن زوفایی، ppm۶۰۰ آویشن کرک آلود و ppm۴۰۰ آویشن زوفایی به ترتیب بیشترین اثر مهارکنندگی و حفاظتی بر رشد قارچ مورد مطالعه داشتند. بنابراین، استفاده از تیمارهای فوق به عنوان برنامه ای کاربردی برای کنترل بیولوژیک قارچ Alternaria solani عامل بیماری لکه موجی گوجه فرنگی توصیه می گردد.

کلیدواژه ها:

فعالیت ضد قارچی ، آویشن زوفایی (Thymbra spicata L.) ، آویشن کرک آلود (Thymus eriocalyx (Ronniger) Jalas) ، مرزه خوزستانی (Satureja khuzistanica Jamzad) ، لعل کوهستان (Oliveria decumbens Vent.)