بررسی تاثیر شهرک های صنعتی بر محتوای فلزات سنگین در آب های زیرزمینی با استفاده از سیستم اطلاعات جغرافیایی (مطالعه موردی: شهرک صنعتی رازی)

آب از دیرباز برای بشراز اهمیت خاصی برخوردار بوده است و با افزایش جمعیت و صنعتی شدن جوامع و تغییر عادت فرهنگی و مصرفی آنها روز به روز بر ارزش و اهمیت این ماده حیاتی افزوده می شود. نظر به اهمیت فوق العاده آب در ابعاد مختلف زندگی و تاثیر آن در ارتقاء سطح بهداشت عمومی و سالم سازی محیط و توجه به عوارض عدم کنترل کیفیت آب در ابعاد اقتصادی، اجتماعی و بهداشتی ضرورت بررسی کیفیت آب امری اجتناب نا پذیر می باشد (اکبری اسپیلی، ۱۳۸۴ ). با گسترش جمعیت جهان و به دنبال آن افزایش مصرف آب، استفاده از آب های زیرزمینی به عنوان یکی از مهمترین منابع تامین آب مورد نیاز بشر مورد توجه زیادی قرار گرفته است. منابع اصلی که مخازن زیرزمینی از آنها به طور طبیعی تغذیه می گردند شامل: نزولات جوی، رودخانه، دریاچه ها، سدها، آب های زاید کشاورزی و تراوش نهرها می باشد. حدود ۵۰ درصد از جمعیت کره زمین برای تامین آب شرب به آب های زیر زمینی وابسته هستند که با توجه به واقع بودن ایران در منطقه خشک و نیمه خشک دنیا این مقدار در کشور ما به ۶۰ درصد می رسد (اکبری اسپیلی، ۱۳۸۴ ). با رشد و گسترش صنایع وکشاوزری، برداشت از آب های زیر زمینی روز به روز بیشتر می گردد و این در حالی است که آب های زیر زمینی به علت تخلیه و نشت پساب های صنعتی و کشاورزی به تدریج آلوده تر می شود (مهاجرتی، ۱۳۸۴). در دهه ۷۰ فلزات سنگین به عنوان جدی ترین تهدید برای سلامتی بشر مطرح بوده است در حالی که در دهه ۸۰ اسیدی شدن، آلاینده های آلی و نیترات ها مطرح بودند. در ابتدا و نیمه دهه ۹۰ میلادی آلودگی آب های زیر زمینی بیشتر مورد توجه قرار گرفته است (ساقی، ۱۳۸۸ ). منابع آبی بویژه آب های زیرزمینی به طور طبیعی دریافت کننده نهایی این فلزات هستند .فلزات سنگین می توانند از طریق منابع طبیعی و انسانی وارد محیط شوند .منابع طبیعی آلاینده آبها شامل ته نشینی و رسوبات خشک اتمفسری وکانی های طبیعی می باشند. منابع انسانی آلاینده آب ها شامل پساب خانگی، کود و سموم شیمیایی و تخیله صنعتی می باشد. پساب های صنعتی مهمترین منبع فلزات سنگین و سمی است که آلاینده های عمده آب می باشد، زیرا پساب های صنعتی اگر از راه لوله کشی به محل های معین و محفوظی انتقال داده نشود و از نفوذ آنها در زمین جلو .( گیری به عمل نیاید بی تردید در آب های زیر زمینی نفوذ می کند و آن را آلوده می سازد (رفوئی، ۱۳۸۷ تاسیس شهرک صنعتی در حوزه آب زیرزمینی منجر به آلودگی این آب ها می شود که منجر به رهاسازی مقادیر زیادی از آلاینده ها مانند پساب، شیرابه و گاز های معلق می شود که در نهایت باعث آلودگی آب های زیر زمینی می گردند.