معرفی، تحلیل و بررسی نسخه خطی شرح المفصل عزالدین عبدالعزیز کاشی

سال انتشار: 1396
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 221

فایل این مقاله در 18 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JALIT-9-2_003

تاریخ نمایه سازی: 22 خرداد 1400

چکیده مقاله:

نسخه شرح المفصل کاشی به زبان عربی برجای مانده از قرن ۷ و ۸ هجری است که نویسنده در آن با نثری روان و به گونه­ای علمی و دقیق به شرح کتاب المفصل زمخشری پرداخته است. این نسخه سرشار از نقل­قول­ها و نظرات بزرگان نحو است، اما نویسنده تنها به ذکر نظرات ایشان اکتفا نکرده، بلکه در موارد بسیاری با تکیه بر استدلال­های سماعی و قیاسی به اظهارنظر می­پردازد. این نویسنده ایرانی مسلط به زبان عربی از منابع سماع همچون قرآن، حدیث، شعر و مثل بسیار بهره برده است که این امر نشانگر جایگاه علمی والای اوست. او در اکثر موارد با زمخشری هم­عقیده است و در اثبات نظرات زمخشری از شیوه­ای روشن و به دور از اصطلاحات پیچیده منطقی بهره برده است، اما در موارد اندکی که با زمخشری اختلاف نظر دارد، با عباراتی متواضعانه و مودبانه بر نظرات وی ایراد می­گیرد. می­توان با بررسی موضع­گیری­های کاشی دریافت که پیرو مکتب بصره بوده است. این جستار به معرفی نسخه مذکور و مولف آن، بررسی سبک نویسندگی و گرایش نحوی مولف و استدلال­های به­کار رفته می­پردازد.

نویسندگان

محمدابراهیم خلیفه شوشتری

استاد گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه شهید بهشتی

رقیه خرمی

دانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی دانشگاه شهید بهشتی

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • قرآن کریم ...
  • آیتی، عبدالحسین، تاریخ یزد، یزد، گلبهار، ۱۳۷۱ ...
  • ابن­الانباری، ابوالبرکات عبدالرحمن، الاغراب فی جدل الاعراب و لمع الادله، ...
  • ، اسرار العربیه، تحقیق محمدحسین شمس الدین، بیروت، دارالکتب العلمیه، ...
  • ، الانصاف فی مسائل الخلاف بین النحویین البصریین و الکوفیین، ...
  • ابن­الجزری، ابوالخیرمحمد، النشر فی القراءات العشر، تقدیم علی محمدالضباع، دارالکتب ...
  • ابن­جنی، ابوالفتح عثمان، الخصائص، تحقیق محمدعلی النجار، دارالکتب المصریه، ۱۹۵۶. ...
  • ، سر صناعه الاعراب، تحقیق حسن هنداوی، دارالقلم، دمشق، الطبعه ...
  • ابن­عقیل، بهاء­الدین عبدالله، شرح ابن عقیل، تحقیق محمدمحی­الدین عبدالحمید، تهران، ...
  • ابن­الفوطی، کمال­الدین ابوالفضل عبدالرزاق، مجمع الآداب فی معجم الالقاب، تحقیق ...
  • افشار، ایرج، «انیس الوحده و جلیس الخلوه»، یادنامه دکتر احمد ...
  • افشار، ایرج و محمدتقی دانش­پژوه، فهرست ملک؛ فهرست کتاب­های خطی ...
  • البغدادی، عبدالقادر، خزانه الادب و لب لباب العرب، تحقیق عبدالسلام ...
  • ، خزانه الادب و لب لباب العرب، تحقیق عبدالسلام محمدهارون، ...
  • تبریزی، ابوالمجدمحمد بن مسعود، سفینه تبریز، چاپ عکسی، تهران، نشر ...
  • الجوهری، اسماعیل بن حماد، الصحاح، تاج اللغه وصحاح العربیه، تحقیق ...
  • دانش­پژوه، محمد­تقی، فهرست میکروفیلم­های کتابخانه مرکزی، تهران، دانشگاه تهران، ۱۳۴۸ ...
  • درایتی، مصطفی، فهرستواره دست­نوشته­های ایران (دنا)، مشهد، موسسه فرهنگی پژوهشی ...
  • الذبیانی، النابغه، دیوان، تعلیق حنا نصر الحتی، بیروت، دارالکتاب العربی، ...
  • رشیدی آشجردی، مرتضی، مقدمه، تصحیح و تحشیه منتخب روضه الناظر ...
  • الزرکشی، بدرالدین محمد، البرهان فی علوم القرآن، تحقیق محمد ابوالفضل، ...
  • الزمخشری، محمود بن عمر، المفصل فی علم العربیه، تحقیق فخر ...
  • سیبویه، ابوبشر عمرو بن عثمان، الکتاب، تحقیق عبدالسلام محمدهارون، القاهره، ...
  • السیوطی، جلال­الدین عبدالرحمن، الاقتراح فی علم اصول النحو، تعلیق محمود ...
  • ضیف، شوقی، المدارس النحویه، القاهره، دارالمعارف، ۱۹۶۸ ...
  • الطهرانی، آقابزرگ، الذریعه الی تصانیف الشیعه، بیروت، دارالاضواء، الطبعه الثالثه، ...
  • عمادی حائری، محمد، «عزالدین عبدالعزیز کاشی: شناسایی، کتاب­شناسی، نسخه­جویی»، نسخه­پژوهی، ...
  • فتوحی یزدی، عباس، تذکره شعرای یزد، تهران، فرهنگ ایران زمین، ...
  • فجال، محمود، الحدیث النبوی فی النحو العربی، الریاض، اضواء السلف، ...
  • مدرسی، محمدکاظم، مفاخر یزد، یزد، بنیاد ریحانه­الرسول، ۱۳۸۲ ...
  • المدنی، السید علیخان، الحدائق الندیه فی شرح الفوائد الصمدیه، تصحیح ...
  • المفضل الضبی، المفضلیات، تحقیق احمد شاکر و عبدالسلام هارون، القاهره، ...
  • المنجد، صلاح­­الدین، قواعد تحقیق المخطوطات، بیروت دارالکتاب الجدید، الطبعه السابعه، ...
  • الموسوی الخوانساری الاصبهانی، المیرزا محمدباقر، روضات الجنات فی احوال العلماء ...
  • المیدانی، ابوالفضل احمد، مجمع الامثال، تحقیق محمدمحیی­الدین عبدالحمید، القاهره، مطبعه ...
  • نوریان، سید­مهدی و همکاران،«باغ نظر و رامش دل (معرفی سفینه­ای ...
  • وامق یزدی، محمدعلی، تذکره میکده، به کوشش حسین مسرت، یزد، ...
  • الهذلی، ابوذویب، دیوان الهذیین، القاهره، دارالکتب المصریه، الطبعه الثانیه، ۱۹۹۵ ...
  • نمایش کامل مراجع