ارائه مدلی برای اعتیاد به خرید در میان زنان با استفاده از نظریه مفهوم سازی بنیادی

امروزه به طور فزاینده، خرید به عنوان یک فعالیت تفریحی و راه فراری از زندگی روزمره دیده می­شود و حتی برای برخی از خریداران، خرید می­تواند فراتر از تفریح و سرگرمی باشد و به اعتیاد و افراط تبدیل شود. مادی­گرایی فرهنگی و توسعه تکنیک­های جدید بازاریابی، پیامدهای بسیاری برای جوامع به­همراه داشته است که یکی از آن­ها پدیده درحال رشد اعتیاد به خرید(خرید وسواسی) است که از رفتارهای انحرافی مصرف­کننده محسوب می­شود. هدف این پژوهش ارائه مدلی برای اعتیاد به خرید در میان زنان است و جامعه آماری این پژوهش، دانشجویان خانم دانشگاه کاشان هستند که ۴۱ نفر به عنوان نمونه با استفاده از روش نمونه­گیری قضاوتی انتخاب شدند. داده­ها از طریق مصاحبه گردآوری شده و تجزیه­و­تحلیل با استفاده از نظریه مفهوم­سازی بنیادی و نرم افزار N Vivo ۱۰ انجام شده است. این پژوهش از نوع بنیادی است و از نظر هدف و دسته، در دسته پژوهش­های کیفی قرار می­گیرد. نتایج به دست آمده در پنج دسته شرایط محوری، علی، زمینه­ای، مداخله­گر و راهبردی طبقه­بندی و پیامدهای آن ارائه شده است. نتایج پژوهش نشان می­دهد که این عوامل باعث بالا رفتن سطح استرس، ایجاد خلق و احساسات بد و همچنین احساس نیاز و عطش به خرید می­شود که در صورت نبود کنترل، به اعتیاد به خرید منجر می­شود و پیامدهایی را برای فرد و اطرافیانش دارد. بسیاری از متغیرهای یافته شده در این پژوهش، برای اولین بار ارائه شده­اند و مدل ارائه شده نسبت به مدل­های پیشین از جزئیات بیشتری برخوردار است.

کلیدواژه ها:

اعتیاد به خرید ، جنبه ی تاریک رفتار مصرف کننده ، رفتارهای مصرف اعتیادی ، فراخرید ، تئوری مفهوم سازی بنیادی