اصول ورهنمودهای طراحی و تجهیز فضای باز مجموعه های مسکونی به منظور پدافند غیر عامل

به گواه تاریخ، غیرنظامیان در اثر برخوردهای نظامی همواره متحمل بیشترین صدمات شده‌اند. امروزه می‌توان با طراحی هوشمندانه و چند عملکردی فضاهای باز محیط‌های مسکونی، بسیاری از ضرورت‌های حفاظتی زمان جنگ را در مرحلة طراحی سایت پیش‌بینی نموده و از شدت صدمات جنگ بر غیرنظامیان کاست. اما هر طرحی تنها در صورت درک صحیح و جامع ابعاد یک مسئله می‌تواند به نتایج سازنده‌ای دست یابد. از این‌رو، شناخت آثار تخریبی حاصل از کاربرد سلاح‌ها (بویژه آتش‌سوزی و ریزش آوار) و نحوه مصونیت در برابر آنها اهمیت زیادی دارد. بررسی و تحلیل نمونه‌های عینی محیط‌های طراحی شده با/ بدون توجه به ملزومات شرایط اضطراری جنگی سمت و سوی طراحی‌های آینده را واقع‌بینانه‌تر می‌نماید. در این پژوهش، نشان داده می‌شود که شیوه طراحی توده و فضا در شهرک اکباتان نمونة مناسبی از طراحی فضاهای باز مسکونی مبتنی بر ملزومات شرایط اضطراری جنگی است. در مقابل شیوة طراحی فضای باز مجموعة مسکونی فرهنگیان نمونه‌ای از افزایش تصاعد گونة مخاطرات ناشی از هر گونه حملة نظامی به محیط‌های مسکونی بر اثر بی‌توجهی به طرح و ترکیب توده و فضا و عناصر سازندة آن است. بر پایة چنین اطلاعاتی، در بخش پایانی رهنمودهای کاربردی که عمدتاً مبتنی بر نحوة انتخاب و ترکیب اجزای مختلف توده و فضا هستند، ارائه شده‌اند. توجه به چنین رهنمودهایی در طرح محیط موجب افزودن قابلیت‌های حفاظتی به عملکردهای متداول فضاهای باز می‌گردند که هدف اجرای پژوهش حاضر بوده است.

کلیدواژه ها:

حفاظت ، طراحی ، ایمنی ، پیش بینی ، مجتمع های مسکونی ، ‎فضاهای باز ، ‎دفاع ، ‎انفجار