طرح تحقیقاتی بررسی میزان تحقق کاربریهای عمومی و خدماتی مصوب طرح های توسعه شهری در کلانشهرهای تهران، مشهد، اصفهان، کرج و بررسی علل تعویق در اجرای آنها

آهنگ سریع شهری شدن در مقایسه با زندگی روستایی نیاز به سرمایه مادی دارد. در زمینه خدمات، تدارک آب، فاضلاب، مسکن، حمل ونقل، آموزش و پرورش، مخابرات، انرژی، بهداشت و غیره، سرمایه گذاری زیادی لازم است. بدین معنی که کشورهای در حال رشد از جمله ایران باید سرمایه گذاری قابل توجهی در زیرساخت های شهری انجام دهند. رشد سریع جمعیت شهری بخش عمده ای از وجوه سرمایه ی مردم و دولت ها را جذب می کند و امکانات موجود برای تولید و اشتغال را کاهش می دهد و توسعه کیفی را کند می کند. البته از کمبودها و پایین بودن کیفیت خدمات در شهرها نمی توان نتیجه گرفت که این کشورها فقیر هستند بلکه این مشکل به علت محدود بودن نقدینگی و اولویت در سرمایه گذاری در شهرها و مناطق به وجود می آید. با توجه به این محدودیت ها، کنترل نحوه توزیع خدمات در شهرها هم از جنبه های سیاست های ملی و هم اقدامات و برنامه ریزی های محلی اهمیت دارد. از نظر ملی، شهرها در مناطق مختلف نقش و اهمیت ویژه ای دارند که می توانند نقاط جاذب جمعیت و توزیع خدمات در محدوده مورد نیاز باشند. این خدمات، برنامه ریزی در جهت تعیین سطوح و آستانه های خاص جمعیتی را می طلبد که با توجه به داده های آماری و تجزیه و تحلیل های منطقه ای به دست می آید. اهداف پژوهش: محاسبه و کنترل میزان محقق شدن یا عدم تحقق سطوح پیش بینی شده طرح ها برای تک تک کاربری های عمومی و خدمات شهری، بررسی طر ح های مختلف شهری برای چهار کلان شهر (تهران، کرج، اصفهان و مشهد)، مقایسه نمودن آمار و اطلاعات مربوط به سطوح و سرانه های وضع موجود هر کدام از کلان شهرها با پیش بینی ها و محاسبات سطوح و سرانه های کاربری های عمومی و خدمات شهری افق برنامه ها و طرح های شهری همان شهرها و ارایه راهکارها و معیارهایی جهت افزایش امکان توفیق طرح های شهری در اجرای برنامه ها و رسیدن به سطح مورد نظر. نتایج و دستاوردها: مهم ترین دلایل عدم تحقق طرح های شهری را می توان به شرح زیر جمع بندی و بیان نمود: خطاهای آماری و برآوردهای غلط از تحولات جمعیتی و اقتصادی در شهر از مشکلات عمده طرح های شهری است. نظام توسعه و ارایه خدمات در شهر در حال حاضر دارای مدیریت واحد شفافی نیست و یکی از علل اصلی عدم توفیق طرح های توسعه و عمران در کشور را باید در نظام، ساختار تصمیم گیری و اداری کلان شهرها جستجو نمود، یکی از مشکلات اساسی که مخصوصا در سال های اخیر مسایل و مشکلاتی را مقابل اجرای طرح های شهری و تامین خدمات عمومی به وجود آورده است مسایل و مشکلات شهرداری ها در قبال کمبود منابع مالی و وابستگی این منابع به حجم و میزان ساخت و سازهای شهری است. مشکلات قانونی و ضوابط دست و پاگیر در مراحل تهیه و اجرای طرح های جامع، شفاف نبودن قوانین و مقررات و تداخل وظایف دستگاه های اجرایی.