راه های استفاده از تجربیات ارزشمند و میراث غنی معماری و شهرسازی گذشته در سیمای شهرهای امروزی

این روزها میان دست‏اندرکاران رشته معماری، مباحثه‏ها و مجادله‏های بسیاری در زمینه هویت در معماری، همچون «هویت و معماری آینده»، «هویت و نسبت با تاریخ»، «معنای معماری خودی» و امثال آن مطرح است.البته طرح چنین مباحثی منحصر به سال‏های کنونی نیست، بلکه طی دهه‏های گذشته نیز تلاش‏های زیادی به ‏این نیت (در هر دو عرصه نظری و حرفه‏ای معماری) صورت گرفته است و این تلاش‏ها مختص به معماران و دست‏اندرکاران معماری نبوده، چرا که مسئله «هویت» دغدغه‏ بسیاری از هنرمندان دیگر و متفکران معاصر نیز بوده است و به خصوص گروه اخیر، پیش از هنرمندان و معماران به‏طرح مسئله «فرهنگ خودی» و اندیشه «بازگشت به خویش» پرداخته‏اند. به هر تقدیر در این زمینه تلاش‏هایی نیز در حوزه معماری صورت گرفته است، گرچه چنین تلاش‏هایی بیشتر به صورت متفرق و پراکنده انجام شده و اغلب در عرصه عمل و کمتر در حوزه نظر بوده است. اهداف پژوهش: هدف از این تحقیق، درک حقیقت بخشی از معماری معاصر ایران از طریق انتخاب هفده اثر برجسته این دوران است و تصور بر این بوده است که گوناگونی این آثار می‏توانند رویکردهای مختلف معماران این نحله را به نمایش بگذارند. محققان کوشیده‌اند تا با تقرب به حقیقت آثار، نسبت این جریان فرهنگی را با «سنت» و «مدرنیسم» دریابند و نشان دهند. برای وصول به هدف پژوهش، در مسیر تحقیق، به سه منبع شناخت اتکا شده‏است: مصادیق این معماری، متون مرتبط با موضوع تحقیق، اعم از کتب و رسالات و مقالات منتشرشده در نشریات ادواری تخصصی و مهم‌ترین منبع عبارت است از مصاحبه با گروهی از طراحان بناها و صاحب‏نظران معماری. نتایج و دستاوردها: نتایج این تحقیق در قالب یک کتاب، ارائه شده است. کتاب حاضر مجموعه‌ای است از سیزده مقاله که در هر مقاله یک اثر معماری تحلیل و نقد شده است. این آثار از میان بناهای معاصر ایران انتخاب شده و اغلب آنها متعلق به سال‌های دهه‏‏ چهل و پنجاه هجری شمسی است. وجه مشترک این آثار -که دلیل انتخاب آنها بوده- بهره‌گیری طراحانشان از برخی «اصول» یا «عناصر» معماری سنتی ایران بوده‏است. مؤلفان کتاب حاضر کوشیده‌اند تا حد امکان با تمسک به خود آثار آنها را نقد و تحلیل کنند و از این طریق، انتخاب‌های طراحان آنها را آشکار سازند.

کلیدواژه ها:

الگو ، تجربیات غنی ، سنت ، شهرسازی ، فرهنگ ، معماری خودی ، معماری معاصر ، معماری و شهرسازی گذشته ، میراث غنی ، نقد و بررسی ، هویت ، راه ، معماری