ارزیابی زمین شناختی (ژئولوژیکی) مصالح سنگی جهت استفاده در پروژه های عمرانی و راهسازی

روند رو به افزایش محدودیت استفاده از مصالح با کیفیت که دارای ویژگی هایی از قبیل: در دسترس بودن، کیفیت مناسب، ارزان بودن و...، همواره مطرح بوده است. همین مسأله یکی از نگرانی های مهمی است که مهندسین در قرن 21 با آن دست به گریبان خواهند بود (بخصوص در مناطق شهری). با توجه به اینکه استفاده از مصالح در دسترس اقتصادی تر می باشد، از این رو نیاز برای بازیافت مصالح روسازی موجود رو به افزایش است. از آنجایی که هر نوع روسازی آسفالتی نیازمند مصالح سنگی با خواص معین می باشد، شناخت مصالح سنگی مناسب در موقعیت های مختلف ضرورت می یابد. حتی الامکان باید سعی شود تا جهت اجرای پروژه های عمرانی از منابع محلی موجود استفاده شود، در ضمن، باید توجه داشت که طرح مخلوط بتواند دامنه وسیعی از بارهای ترافیکی را در شرایط مختلف تحمل نماید. بررسی زمین شناختی مصالح سنگی یک روش دقیق، سریع و ارزان می باشد که به کمک آن می توان از مناسب بودن سنگ جهت کاربردهای گوناگون اطمینان حاصل کرد. انتخاب مناسب مواد سنگی باعث افزایش طول عمر و دوام جاده ها، ابنیه های فنی و سایر سازه های مهندسی گشته و از هدر رفتن ثروت ملی جلوگیری می شود. استفاده این روش می تواند در شناخت دقیق مصالح سنگی به مهندسان کمک کند تا در انتخاب و استفاده بهینه از سنگ و اجرای پرژه های راه سازی و سایر ابنیه فنی باعث دوام، استحکام و مقاومت آنها در مقابل بلایای طبیعی، نیروهای وارده و... گردد. انتخاب مصالح سنگی و کاربرد آنها در پروژه های عمرانی از اهمیت فراوانی برخوردار است به طوری که انتخاب نا صحیح مصالح سنگی به از دست رفتن استحکام و عمر کوتاه سازه منجر می گردد. تاکنون به مصالح سنگی یا سنگدانه ها مصالح خنثی گفته می شد که توسط لعاب سیمان با یکدیگر چسبیده و استخوان بندی بتن را تشکیل می دادند و یا اینکه توسط قیر در مخلوط های آسفالتی در روسازی رویه مورد استفاده قرار می-گرفتند. این مصالح همان طور که مشاهده خواهد گردید خنثی نیستند و از این لحاظ اسم « خنثی» به آنها اطلاق می شد که گمان می رفت که در واکنش های گیرش و سخت شدن بتن و یا تأثیر گذاشتن در خواص آسفالت وارد نمی شوند. در واقع، سنگدانه ها دارای خواص شیمیایی و فیزیکی هستند که بر کیفیت و عملکرد بتن و آسفالت کاملاً مؤثرند و از آنجا که در حدود سه چهارم وزن بتن و آسفالت را تشکیل می دهند، شناخت آنها از اهمیت ویژه ای برخوردار است. با توجه به تنوع بسیار زیاد سنگهای مناسب، اقتصادی بودن و موقعیت استفاده، تدوین یک الگوی همه شمول و یا دستورالعمل در این زمینه غیر ممکن می باشد. ولی، شناسایی کانی ها ی تشکیل دهنده سنگ همراه با مشخصات مکانیکی و شیمیایی آنها می تواند در تعیین کیفیت نسبی مناسب، جهت به کار گیری در موقعیتهای متفاوت بسیار اساسی باشد. همچنین، معرفی و شناسایی مواردی از قبیل: کانی های مشکل زا، تخلخل، ناهمسانگردی، هوازدگی، دگرگونی و... که هر یک میتوانند در جایگاه خود ایجاد مشکل نمایند از طریق تکنیکهای سنگ شناسی قابل شناسایی می باشند.

کلیدواژه ها:

ارزیابی ، مصالح سنگی ، روسازی راه ، راهسازی ، زمین شناختی ، مصالح