طرح تحقیقاتی نظام صدور گواهینامه فرودگاه

در پی الزام ایکائو در استاندارد 1.4.1 ضمیمه 14 مبنی بر الزام کلیة کشورهای متعاهد به انجام اقدامات لازم جهت ارائة گواهی‌نامة فرودگاهی به فرودگاه‌های تحت نظارت خود تا تاریخ 27 نوامبر 2003، فرودگاه‌های مختلف دنیا و از جمله فرودگاه‌های کشور در صدد اخذ این گواهی‌نامه برآمدند. از آنجائیکه انجام این مهم مستلزم شکل‌گیری نهاد قانونی مناسب با ابزارها و امکانات مورد نیاز در سازمان هواپیمایی کشوری بوده و چنین نهادی با اهداف و مسئولیت‌های گفته شده در سازمان هواپیمایی کشوری ایران تاکنون شکل نگرفته بود، بنابراین متصدیان فرودگاه‌های کشور نیز اقدامی در راستای آماده سازی فرودگاه‌ها برای اخذ گواهی‌نامة خود صورت نداده‌اند. در این راستا پژوهشکدة حمل و نقل وزارت راه و ترابری در ادامة مطالعات و پژوهش‌های قبلی خود به منظور توسعة امکانات و زیرساخت‌های بخش‌های مختلف حمل و نقل، در صدد برآمد تا به نمایندگی از وزارت راه و ترابری پروژه‌ای را با این مضمون تعریف نماید، تا وزارت راه و ترابری و به تبع آن سازمان هواپیمایی کشوری به عنوان نهاد حاکمیتی نمایندة ایکائو در کشور، براساس نتایج حاصل از این مطالعات بتواند با پی‌ریزی ساختار قانونی و حقوقی لازم اقدامات مربوطه جهت ارائة گواهی‌نامه به فرودگاه‌های متقاضی در کشور را به انجام رساند. در مطالعة حاضر نهاد سازمانی مسئول صدور گواهی‌نامه‌های فرودگاهی در سازمان هواپیمایی کشوری تعریف و حدود مسئولیت‌ها و اختیارات آن تبیین گردیده و با شناسایی و معرفی قوانین و مقررات الزامی در این راستا، چارچوب نظام‌نامة فرودگاه تدوین و نیز با تهیة دستورالعمل‌ نحوة آمادگی برای بازدید، چک‌لیست‌های بازرسی اولیه و دوره‌ای و مواردی از این دست انتظارات و نیازمندی‌های سازمان هواپیمایی کشوری از فرودگاه‌ها مشخص گردیده است تا بر این اساس متقاضیان قادر باشند نسبت به آماده سازی خود برای اخذ گواهی‌نامه اقدام نمایند. اهدافی که با انجام این پروژه به دست آمده‌اند، عبارتند از: • تدوین چارچوب کلی نظام‌نامة فرودگاهی براساس قوانین و مقررات بین‌المللی و نیازمندی‌های داخلی • طراحی واحد سازمانی مسئول صدور گواهی‌نامة فرودگاهی در سازمان هواپیمایی کشوری • طراحی ساز و کارهای بازرسی و نظارت دفتر مرکزی صدور گواهی‌نامة فرودگاهی • طراحی ابزارهای مورد نیاز دفتر مرکزی صدور گواهی‌نامة فرودگاهی • طراحی بانک اطلاعاتی شناسنامة فرودگاهی جهت استفاده توسط دفتر مرکزی صدور گواهی‌نامه • طراحی دورة آموزشی مورد نیاز کاربران و متصدیان دفتر مرکزی صدور گواهی‌نامه جهت آشنایی با فرآیندهای اجرایی مربوطه و نیز ابزارهای مورد استفاده • پیش‌بینی قوانین و مقررات مورد نیاز جهت اجرای نتایج پروژه در انتها بایستی یادآوری گردد که آنچه در مطالعة حاضر بدست آمده اصول و چارچوب پیاده‌سازی نظام صدور گواهی‌نامة فرودگاهی در سازمان هواپیمایی کشوری جمهوری اسلامی ایران می‌باشد. به منظور اجرایی شدن نتایج و یافته‌های مطالعة حاضر و انجام وظایف محوله به سازمان در خصوص تأمین ایمنی پروازها در فرودگاه‌های کشور از طریق صدور گواهی‌نامة فرودگاهی برای بهره‌بردار فرودگاه لازم است تا مسئولین سازمان هواپیمایی کشوری با اهتمام جدی مبنی بر تشکیل این واحد با وظایف مشخص شده برای آن اقدام نموده و با تصویب و ابلاغ قوانین و مقررات مربوطه که در واقع پشتوانه لازم برای این سازمان در جاری نمودن این فرایند می‌باشد، زیرساخت‌های لازم جهت اعمال نظارت‌های حاکمیتی خود را فراهم نماید. این مهم با در نظر داشتن بازرسی ایمنی قریب‌الوقوع ایکائو (USOAP) که در سال 2009 از بخش‌های مختلف حمل و نقل هوایی کشور صورت خواهد پذیرفت اهمیت دو چندان می‌یابد.