راهنمای جزئیات اجرایی بهسازی لرزه ای پلهای فلزی و بتنی

طرح تحقیقاتی "راهنمای جزئیات اجرائی بهسازی لرزه‌ای پلهای فلزی و بتنی" که توسط پژوهشکده حمل و نقل وزارت راه و ترابری به اجرا گذاشته شده به منظور دست یابی به هدف بنیادی بهره برداری موفق و صحیح از سازه‌های پل‌های راه‌های کشور است که هم هزینه اولیه زیادی را جذب نموده و هم اختلال در بهره برداری آن می تواند هزینه‌های بسیار سنگین اقتصادی و اجتماعی را به جامعه تحمیل نماید. لذا انجام مطالعات دقیق و بنیادی و تدوین روش‌ها و راهکارهای بهسازی اجتناب ناپذیر است. مطالعات پیوست، گزارش سه مرحله از طرح تحقیقاتی است که با نگاه تحقیقی به موضوع تنظیم شده و شامل بخش‌هایی است که هر بخش می تواند دست مایه تحقیقات موردی آینده باشد. در بخش اول ضمن بررسی اهمیت موضوع بهسازی و لزوم مدیریت آن، مدارک فنی ، آئین نامه‌ها، نرم افزارهای مرتبط و نقشه‌ها و تصاویر پل‌های اجرا شده اعم از آسیب دیده و یا در معرض آسیب ارائه می گردد. در بخش دوم بهسازی لرزه ای و در بخش سوم بررسی نظری روش های بهسازی مورد مطالعه قرار گرفته است. در پایان گزارش لیست منابع و مراجع مرتبط با هر بخش همراه با پیوست آسیب شناسی ارائه گردیده است. برای تنظیم بررسی‌ها و طبقه بندی آسیب‌ها و مطالعات آسیب شناسی، پل‌ها به دو دسته موضوعی هندسه و مواد تفکیک شده‌اند. هندسه پل شامل شکل و ابعاد و موقعیت اعضای تشکیل دهنده و ساختار کلی سازه پل و مجموعه های مرتبط آن است. مواد نیز شامل گروه‌های بتنی، فولادی، مرکب و سنگی خواهد بود. در این پژوهش گرچه عنوان موضوعی به پل‌های بتنی و فلزی محدود گردیده، ولی با توجه گسترش صنعت پل سازی و استفاده بهینه از مواد و فضاها، پل‌های ترکیبی نیز بررسی می‌گردند. مراحل اجرای طرح به صورت زیر دسته‌بندی شده است: 1- جمع آوری نقشه‌های اجرایی پل‌های موجود ایران. در این راستا با مراجعه به مشاوران متعدد، سازمان مدیریت و برنامه ریزی، وزارت راه و ترابری – سازمان توسعه راه‌های ایران، مجموعه ای از نقشه‌های تیپ پل‌های ایران تهیه و دسته بندی شده است. 2- تهیه تصاویر از نقاط ضعف و آسیب دیده پل‌ها 3- تهیه مدارک فنی و تصاویر مربوط به آسیب‌های وارد به پل‌ها در نقاط مختلف جهان که تشابه فنی با پل‌های موجود ایران دارند. 4- طبقه‌بندی آسیب‌ها و تحلیل و تفسیر نتایج همزمان با انجام مطالعات فوق، روش‌های ارزیابی و مقابله با آسیب‌ها و درس‌های گرفته شده از تجربیات گذشته نیز مورد بررسی قرار گرفته که به صورت تفکیکی ارائه خواهد شد. پل‌ها از عناصر مهم در شبکه ارتباطات راه‌ها هستند. همچنین پل‌ها در کمک رسانی و بازسازی مناطق آسیب دیده نقش تعیین کننده ای دارند. تجربه نشان می دهد پل‌ها در مقابل زلزله‌ها آسیب پذیر هستند، بنابراین ایمنی و حفاظت پل‌ها در مقابل زلزله بسیار با اهمیت است. بسیاری از پل‌ها بر اساس ضوابط قدیمی طراحی شده اند به طوری که ضوابط طراحی آیین نامه‌های جدید را ارضاء نمی کنند. این پل‌ها در مقابل زلزله‌ها آسیب پذیر هستند و نیاز به بهسازی دارند. بسیاری از خطرات زلزله در این پل‌ها را می توان با بهسازی آن‌ها برطرف نمود. منظور از بهسازی پل‌ها افزایش مقاومت آن‌ها درمقابل زلزله است به طوری که بتوانند زلزله‌های قوی آینده را تحمل نمایند. بهسازی پل‌ها در دو حالت قابل انجام است: 1- بهسازی پل‌هایی که هنوز آسیب ندیده و احتمال آسیب آن‌ها در زلزله‌های آینده وجود دارد. 2- بهسازی پل‌هایی که در زلزله‌های گذشته آسیب دیده اند. نتایج مطالعات این گزارش و گزارشات مراحل بعد هر مبحث در دو زیر مجموعه عمومی و ویژه ارائه خواهند شد. بخش عمومی شامل بررسی ها و روشهای بهسازی در شرایط قبل از بحران یا اعمال خسارت است که عمومأ در برگیرنده مطالعات و روش های مقاوم سازی سازه و یا پیشگیری ازگسترش خسارت های آینده خواهد بود. در بخش ویژه، روش ها و دستورالعمل هایی ارائه می گردد که مربوط به مسایل مربوط به بهسازی لرزه ای خواهد بود .