مطالعه فرم های پیشنهاد مشورتی در بیمه های اتومبیل

مرگ و میرهای ناشی از حوادث رانندگی در جهان جز مهمترین دغدغه های سیاستگذاران می باشند و اقدامات کاهش دهنده این مرگ و میرها رو به گسترش است. در این میان ایران با وجود وضع قوانین ومقررات مختلف جهت بهبود وضعیت رانندگی، همچنان در صدر کشورهای پرتصادف با سرانه کشته و مصدوم بالا قرار دارد.

این پژوهش با نگاهی به تجارب جهانی و مبانی نظری، عوامل و مولفه های موثر در نرخ گذاری بیمه های اتومبیل را در سه گروه مهم ویژگی های فردی راننده، ویژگی های خودرو و کاربری خودرو، شناسایی و طبقه بندی نموده است. با مطالعه نحوه نرخ گذاری در کشور، در می یابیم در ایران عمدتا ویژگی های خودرو و کاربری آن –  آن هم به صورت ناقص- در نرخ گذاری مدنظر قرار می گیرند و عملا ویژگی های بسیار مهم فردی راننده در نظر گرفته نمی شود. در حال حاضر عوامل موثر در تعیین حق بیمه شخص ثالث اتومبیل در ایران میزان تعهدات (جانی، مالی و حوادث راننده)، مدت بیمه، کاربری خودرو، تخفیفات و جرایم، تعداد سیلندر در خودروهای سواری و موتور سیکلت ها، ظرفیت حمل مسافر در خودروهای مسافربری و ظرفیت حمل بار در خودروهای بارکش می باشد. این نحوه نرخ گذاری موجب گردیده است که افراد کم ریسک حق بیمه بیشتری در مقایسه با حق بیمه عادلانه متناسب با ریسک خود پرداخته و از سوی دیگر افراد پرریسک، حق بیمه کمتری در مقایسه با حق بیمه عادلانه متناسب با ریسک خود بپردازند. لذا نرخ گذاری در کشور، عادلانه و منصفانه نبوده و بسیاری از افراد که از خودرو کمتر استفاده می نمایند و کمتر در معرض ریسک هستند و همچنین افرادی که با رعایت احتیاط در رانندگی، ریسک بسیار پایینی دارند، هزینه های ناشی از رانندگی غیرمحتاطانه و عدم رعایت قوانین توسط رانندگان پرریسک را می پردازند.

در این پژوهش از تجارب حدود 20 کشور جهان جهت بررسی عوامل موثر در تعیین حق بیمه اتومبیل استفاده شده است.

بدیهی است به دلایل اجرایی و عملیاتی و همچنین مولفه های فرهنگی و اجتماعی کشور، به کار گیری همه عوامل شناسایی شده فوق در فرم های پیشنهاد بیمه اتومبیل، عملی و منطقی به نظر نمی رسد.   اما شناسایی حداکثر عوامل مطرح درسایر کشورها این امکان را فراهم می سازد تا در طراحی فرم های پیشنهاد مشورتی، عوامل موثر بر نرخگذاری در صورت صلاحدید یک شرکت بیمه بطور موردی و یا حداکثری از مجموعه نسبتا کامل عوامل پیشنهادی پژوهش حاضر گزینش و در فرم مربوطه لحاظ شود.