معرفی جلوه های بصری نویسه های مانوی و بازتاب آن بر آثار هنری دوران اسلامی ایران

خط و نوشتار از مهمترین دست آوردهای بشر محسوب میشود و نقش مهمی را در ثبت و ضبط اطلاعات ایفا میکند لذا در دوره های مختلف دچار تغییرات اساسی به لحاظ فرم و ساختار شده و ظهور خط در ایران همزمان با تلاش شاهان ساسانی برای ایجاد وحدت دینی در کشور بوده است. موضوع خط در دوره ساسانی از پیچیدگی خاصی برخوردار است، گرچه خط رایج ومرسوم در این دوره خط پهلویست ولی شاهد گسترش خطهای دیگر چون خط اوستایی و مانوی بوده. یکی از زیباترین خطوط ایرانی خط مانوی ست که در زمان ساسانیان شکل گرفته است، این خط در دوران بعد از خود تاثیرات مهمی بر گونه های مختلف خطوط ایرانی گذاشته است. با توجه به این موارد این مساله مطرح میشود که خط مانوی به چه صورت و چه تاثیری بر روندخوشنویسی تعلیق ایران داشته و در نشان دادن فضاهای بصری خطوط ایرانی چه رویکردی را نشان داده است. این پژوهش تلاش میکند با مطالعه خط مانوی، تاثیر آن را بر شکلهای خوشنویسی تعلیق مورد بررسی و مطالعه قرار دهد؛ از مهمترین خطوطی که تحت تاثیر خط مانوی بود میتوان از تعلیق، نستعلیق و شکسته نستعلیق نام برد که خطوط ملی ایرانیان به حساب می آیند. این خطوط به لحاظ فرم، پیوستهنویسی، تشابهات شکلی، دارای ویژگیهای مشترک با خط مانوی میباشند. روش گردآوری اطلاعات در این پژوهش بر اساس مطالعه اسناد و روش تحقیق توصیفی - تحلیلی است.

کلیدواژه ها:

ساسانیان ، نویسه های مانوی ، خوشنویسی ایرانی ، خط تعلیق