مقایسه تطبیقی مفهوم شناسی روان و نفس از منظر روان شناسی و قرآن
محل انتشار: اولین همایش قرآن و روانشناسی
سال انتشار: 1399
نوع سند: مقاله کنفرانسی
زبان: فارسی
مشاهده: 1,053
فایل این مقاله در 8 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
GPSY01_091
تاریخ نمایه سازی: 4 مرداد 1399
چکیده مقاله:
واژه نفس نزدیک به 300 بار در آیات مختلف قرآن کریم به کار رفته است. به نظر می رسد این واژه قرابت معنایی زیادی با واژه روان دارد؛ تا جایی که بسیاری از اندیشمندان علم النفس را با روان شناسی اسلامی یکی میدانند. برای واژه نفس معانی متعددی ذکر شده است. از طرفی درباره معنای واژه روان هم اتفاق نظر وجود ندارد. این مقاله به بررسی معنا و مفهوم نفس در قرآن و معنای روان در مکاتب مختلف روانشناسی پرداخته و سپس نسبت نفس قرآنی را با روان در روان شناسی سنجیده است. واژه نفس در قرآن در مواردی که در رابطه با انسان به کار می رود، به معنای حقیقت و هویت انسان به کار رفته است و می تواند ابعاد مختلف وجودی او را در بر بگیرد. سیاق آیات است که مشخص می کند در هر موردی کدام وجه از انسان مدنظر بوده است. یکی از ابعاد انسان که در قرآن با واژه نفس هم به آن پرداخته شده است، بعد فراجسمانی اوست. اصلی ترین نقطه تمایز نفس و روان همین جاست. روان در روان شناسی در مکاتب مختلف معنایی مادی و دنیایی دارد. اما در نفسی که قرآن معرفی می کند بعد فرامادی و فراجسمانی بسیار پررنگ است. به طور خلاصه می توان گفت رابطه نفس و روان عموم و خصوص مطلق است. روان زیر مجموعه ای از نفس است. چرا که نفس همه حقیقت انسان را نشان میدهد؛ اما روان به ابعاد محدودی از وجود انسان اشاره دارد.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
هادی بهرامی احسان
دانشیار گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی، دانشگاه تهران
زینب سادات روحانی
کارشناسی ارشد روانشناسی، دانشکده روانشناسی، دانشگاه تهران