از قانون تا اعتماد تجربه ای در ارتقای احساس تعلق دانش آموزان به مدرسه از طریق رهبری تربیتی و مسئولیت پذیری

مدرسه، تنها محل انتقال دانش نیست؛ بلکه محیطی برای شکل گیری شخصیت، هویت، مسئولیت پذیری و احساس تعلق دانش آموزان است. در چنین فضایی، معاون آموزشی نقشی فراتر از اجرای مقررات دارد و می تواند با نوع نگرش و شیوه مدیریت خود، بر کیفیت روابط انسانی و فضای تربیتی مدرسه اثرگذار باشد. این اقدام پژوهی حاصل بیش از بیست وشش سال تجربه حرفه ای پژوهشگر در آموزش و پرورش و با تمرکز بر سال های فعالیت در سمت معاون آموزشی است. مسئله اصلی پژوهش، بررسی این موضوع است که چگونه تغییر رویکرد از اجرای صرف قوانین به رهبری تربیتی مبتنی بر گفت وگو، اعتماد، مسئولیت سپاری و احترام متقابل، می تواند موجب افزایش احساس تعلق دانش آموزان به مدرسه و کاهش بسیاری از مشکلات رفتاری شود. روش پژوهش، اقدام پژوهی با تکیه بر مشاهده، ثبت تجربه ها، تحلیل موقعیت های واقعی، گفت وگو با دانش آموزان، خانواده ها و همکاران و بهره گیری از شواهد مستند بوده است. یافته های پژوهش نشان داد که جایگزینی مسئولیت سپاری به جای تنبیه، توجه به کرامت انسانی دانش آموزان، تقویت ارتباط با خانواده ها و ایجاد فضای گفت وگو، علاوه بر ارتقای نظم مدرسه، موجب افزایش اعتماد دانش آموزان، بهبود روابط انسانی و شکل گیری احساس تعلق عمیق تر به محیط آموزشی شده است. این پژوهش همچنین بیانگر آن است که رشد حرفه ای مدیران و معاونان مدارس، بیش از هر چیز، در گرو بازاندیشی مستمر، پذیرش اشتباهات و اصلاح شیوه های مدیریتی است.

کلیدواژه ها:

احساس تعلق ، دانش آموز ، رهبری تربیتی ، مسئولیت پذیری ، مدیریت مدرسه ،