حقوق تکنولوژی در نظم نوین جهانی: چالش ها، تعهدات و نقش حقوق بین الملل در تنظیم انتقال فناوری

چکیده فارسی : تکنولوژی در قرن بیست ویکم به نیروی محرک اقتصاد، سیاست، و تحول اجتماعی در جهان تبدیل شده است. گسترش فناوری های نوین مانند هوش مصنوعی، رباتیک، بیوتکنولوژی، انرژی های نو، و فضای سایبری، مفاهیم سنتی حقوق بین الملل را با چالش های جدیدی روبه رو ساخته است. این مقاله با تحلیل پیوند میان حقوق تکنولوژی و حقوق بین الملل، به بررسی مبانی نظری، چارچوب های حقوقی، و مصادیق بین المللی در زمینه انتقال فناوری، مسئولیت دولت ها، نقش سازمان های بین المللی، و تاثیرات اجتماعی و اخلاقی فناوری می پردازد. در این راستا، وظایف کشورهای توسعه یافته مانند ایالات متحده، ژاپن، و اتحادیه اروپا در برابر کشورهای در حال توسعه تحلیل می شود. همچنین، اسناد بین المللی نظیر موافقت نامه TRIPS، اعلامیه 1975 درباره انتقال فناوری، و فعالیت های یونسکو و سازمان جهانی مالکیت فکری (WIPO) به عنوان بسترهای حقوقی مورد بررسی قرار گرفته اند. این پژوهش نتیجه می گیرد که تنظیم روابط فناوری در عرصه بین المللی نیازمند توازن میان مالکیت فکری، دسترسی منصفانه، و امنیت جهانی است، و آینده حقوق بین الملل باید به سمت ایجاد نظامی عادلانه برای توزیع و کنترل فناوری های راهبردی حرکت کند.

کلیدواژه ها:

حقوق تکنولوژی ، انتقال فناوری ، حقوق بین الملل ، مالکیت فکری ، سازمان های بین المللی