الگوی توسعه پایدار گردشگری روستایی مبتنی بر ابعاد حکمرانی مطلوب (روستای قلات فارس)

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش حکمرانی مطلوب در توسعه پایدار گردشگری روستایی در روستای قلات استان فارس انجام شد. چارچوب نظری تحقیق بر مولفه های حکمرانی مطلوب شامل مشارکت، حاکمیت قانون، شفافیت، پاسخگویی، اجماع محوری، عدالت، اثربخشی و کارایی، و مسئولیت پذیری استوار بود و توسعه پایدار گردشگری روستایی نیز در ابعاد اقتصادی، اجتماعی-فرهنگی و زیست محیطی مورد سنجش قرار گرفت. این پژوهش با رویکرد کمی و با استفاده از تحلیل عاملی تاییدی و مدل یابی معادلات ساختاری انجام شد. جامعه آماری شامل 7286 نفر از ساکنان و ذی نفعان بومی روستا در سال 1403 بود که 385 نفر به شیوه نمونه گیری تصادفی طبقه ای انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه ساختاریافته با پایایی مطلوب بود؛ نتایج آزمون روایی و پایایی نشان داد که سازه های پژوهش از وضعیت مطلوبی برخوردارند؛ به طوری که برای حکمرانی مطلوب، پایایی مرکب برابر با 91/0، آلفای کرونباخ 89/0 و میانگین واریانس استخراج شده 56/0 به دست آمد و برای توسعه پایدار گردشگری نیز این شاخص ها به ترتیب 87/0، 85/0 و 58/0 گزارش شد که بیانگر روایی همگرا و پایایی مناسب ابزار اندازه گیری است. همچنین شاخص های برازش، مناسب بودن مدل اندازه گیری و مدل ساختاری را تایید کردند. یافته ها نشان داد که حکمرانی مطلوب تاثیر معناداری بر تقویت توسعه پایدار گردشگری روستایی دارد و می تواند از طریق بهبود سازوکارهای مشارکتی، افزایش شفافیت، ارتقای پاسخگویی و تقویت کارآمدی نهادی، زمینه ساز پایداری اقتصادی، اجتماعی- فرهنگی و زیست محیطی در مقصدهای روستایی شود. بر این اساس، تقویت اصول حکمرانی مطلوب در مدیریت گردشگری روستایی می تواند به عنوان یک راهبرد موثر برای تحقق توسعه پایدار در روستای قلات مورد توجه قرار گیرد. کلیدواژه ها: حکمرانی مطلوب، گردشگری روستایی، توسعه پایدار، مشارکت سیاسی- اجتماعی، عدالت توزیعی، حکمرانی شبکه ای.

کلیدواژه ها:

حکمرانی مطلوب ، گردشگری روستایی ، توسعه پایدار ، مشارکت سیاسی- اجتماعی ، عدالت توزیعی ، حکمرانی شبکه ای.