ارائه چارچوب مفهومی مدیریت زیست هدفمند: تبیین تعامل چهار رکن فرایندی و شش ساحت رشد

هدف اصلی این پژوهش، تدوین و ارائه یک چارچوب مفهومی جامع برای تبیین «مدیریت زیست هدفمند» با تکیه بر مبانی تفکر سیستمی و الگوی رشد چندساحتی است. این پژوهش از حیث ماهیت، بنیادی کاربردی بوده و از نظر روش شناسی، از نوع مطالعات نظری با رویکرد تحلیل مفهومی و تلفیق چارچوب های نظری موجود است. در این مدل، مدیریت زیست هدفمند به مثابه یک سیستم پویا در نظر گرفته شده که از چهار رکن فرایندی کلیدی شامل «انگیزه درونی»، «تدوین نقشه زندگی»، «نهادینه سازی عادت های پایدار» و «بهره گیری از کوچینگ و منتورینگ» تشکیل شده است. این ارکان در تعامل هم افزا با شش ساحت اصلی رشد فردی، یعنی ساحات «معنوی، زیستی، علمی، اقتصادی، اجتماعی و هنری»، تحلیل شده اند. یافته های حاصل از تحلیل مفهومی نشان می دهد که مدیریت رشد فردی فرآیندی خطی نیست، بلکه چرخه ای مستمر از «آغاز کنش، جهت دهی استراتژیک، تثبیت الگوهای رفتاری و دریافت بازخورد اصلاحی» است. نکته حائز اهمیت در این پژوهش آن است که کیفیت زیست هدفمند، صرفا محصول توسعه کمی در هر ساحت نیست؛ بلکه دستاورد تنظیم روابط هوشمندانه میان این ساحت ها و کاهش تعارض های میان ساحتی است. این چارچوب ضمن هم پوشانی معنایی با برخی جهت گیری های تربیت کل نگر و ساحت های شش گانه مندرج در اسناد تحول بنیادین آموزش وپرورش، هویت مستقل و متمایزی دارد. از آنجا که مدل حاضر در مرحله کنونی با داده های تجربی اعتبارسنجی نشده است، نتایج آن باید به عنوان یک پیشنهاد نظری مقدماتی و مبنایی برای پژوهش های آتی تلقی گردد. در نهایت، آزمون روایی، پایایی و اثربخشی عملیاتی این مدل، از طریق بهره گیری از نظرات خبرگان، فن دلفی و اجرای مطالعات مداخله ای در جوامع هدف، به عنوان گام های ضروری پژوهش های آینده پیشنهاد می شود.

کلیدواژه ها:

نگرش سیستمی ، توسعه فردی جامع ، مدیریت زیست هدفمند ، ساحت رشد های شش گانه ، کوچینگ و منتورینگ ، سند تحول بنیادین.