مروری بر روشهای مبتنی بر آنالیز ارتعاشات در پایش وضعیت تجهیزات دوار صنعتی

پایش وضعیت تجهیزات دوار شامل توربینها، کمپرسورها، پمپها و الکتروموتورها، یکی از ضرورت های اصلی صنایع نفت، گاز، پتروشیمی و نیروگاهی است. خرابی ناگهانی این تجهیزات هزینه های سنگین تعمیرات، توقف خط تولید و خطرات زیست محیطی را به همراه دارد. در میان روشهای مختلف پایش وضعیت، آنالیز ارتعاشات به دلیل دقت بالا، قابلیت تشخیص طیف گسترده ای از عیوب و غیرمخرب بودن، به عنوان موثر ترین روش شناخته میشود. این مقاله به روش مروری، روشهای آنالیز ارتعاشات را در دو دسته حوزه زمان و حوزه فرکانس بررسی کرده است. نتایج نشان میدهد روشهای حوزه فرکانس مبتنی بر تبدیل فوریه سریع )FFT )توانایی تشخیص دقیق عیوبی نظیر نابالانسی، ناهم محوری، لقی مکانیکی و خرابی یاتاقانهای غلتشی را دارند، در حالی که روشهای حوزه زمان با پارامترهایی مانند مقدار موثر )RMS )برای تشخیص وجود خرابی مناسب هستند اما نوع عیب را مشخص نمی کنند. مطالعات موردی در صنایع ایران )از جمله صنایع چوب و کاغذ مازندران و کارخانه سیمان( نشان داده است که استفاده از آنالیز ارتعاشات میتواند هزینه های نگهداری را تا 92 درصد کاهش دهد و توقفات ناخواسته را به حداقل برساند. استانداردهایی نظیر 2372 ISO نیز چارچوب مناسبی برای تعیین حدود مجاز ارتعاشات ارائه میدهند. نتیجه گیری میشود که ترکیب روشهای حوزه زمان و فرکانس و به کارگیری فناوریهای نوین یادگیری ماشین، موثر ترین راهکار برای افزایش قابلیت اطمینان تجهیزات دوار صنعتی است.

کلیدواژه ها:

پایش وضعیت ، آنالیز ارتعاشات ، تجهیزات دوار ، تبدیل فوریه سریع ، عیب یابی