بحران دریای سرخ و مشروعیت حملات دریایی در حقوق بین الملل معاصر

تحوالت اخیر در دریای سرخ بهویژه از اواخر سال 2023 میالدی، به یکی از بحرانیترینموضوعات حقوق بینالملل معاصر تبدیل شده است. حمالت گروه انصارهللا یمن علیهکشتیهای مرتبط با اسرائیل و متحدانش، انگیزهای را برای تحلیل مشروعیت اقدامات نظامی دردریا از منظر حقوق بینالملل ایجاد کرده است. هدف این پژوهش، بررسی مبانی حقوقی اینحوادث در پرتو منشور ملل متحد، کنوانسیون 1982 حقوق دریاها( UNCLOS( و قواعد عرفیمربوط به مقابلهبهمثل و دفاع مشروع است. با روش توصیفی–تحلیلی و بر پایه منابع اسنادی،این مقاله نشان میدهد که حمالت دریایی انصارهللا، از منظر حقوق بشردوستانه و حقوقمخاصمات مسلحانه قابل بررسی است اما مشروعیت آن در قالب دفاع مشروع جمعی نیازمنداثبات عنصر »حمله مسلحانه« علیه یمن است. در مقابل، حمالت ایاالت متحده و متحدانش بهخاک یمن نیز بدون مجوز شورای امنیت و خارج از چارچوب دفاع مشروع فوری انجام گرفته و ازمنظر منشور ملل متحد فاقد مشروعیت حقوقی است. یافتهها حاکی از آن است که بحراندریای سرخ بازتاب آشکار بیطرفی گزینشی قدرتهای بزرگ در اعمال حقوق بینالملل و چالشیجدی برای نظم حقوقی مبتنی بر منشور ملل متحد است.

کلیدواژه ها:

دریای سرخ ، دفاع مشروع ، منشور ملل متحد ، حقوق دریاها ، حقوق بین الملل دریایی ، استفاده از زور.