بررسی فقهی حقوقی سرقت در فضای مجازی

از جمله مسائلی که امروزه در پرتو پیشرفت های فناوری خصوصا در حوزه سایبری خودنمائی می کند، سرقت های مجازی است که پس از بیان ماهیت این نوع سرقت ها و تطبیق آن بر سرقت سنتی ذکر بعضی از اشکالات آن را به همراه پاسخ به اشکالات مقدر و اثبات هم ترازی این نوع از سرقت ها با نوع سنتی خود در اجرای حد، به بیان اشکال و صورت های مختلف آن می پردازیم. سرقت رایانه ای از جمله عناوینی است که این روزها در روزنامه ها و مجلات و سایت ها زیاد به چشم می خورد و درصدی از بزهکاری های نوین را شامل می گردد. جرائم سایبری و جرم سرقت اینترنتی به عنوان اقدامات غیرقانونی از طریق شبکه های اینترنتی و فضای مجازی انجام می شوند. این اقدامات شامل دسترسی غیرمجاز به اطلاعات شخصی یا مالی، هک و نفوذ به سیستم های کامپیوتری، کلاهبرداری های اینترنتی، فروش و تبادل اطلاعات خصوصی بدون مجوز و سرقت اطلاعات حساس، به حساب می آید. در بیشتر کشورهای دنیا جرائم اینترنتی به عنوان یک معضل حاد و بسیار مهم تلقی می گردد و دولت ها درصدد پیدا نمودن راه حل های مختلفی در جهت جلوگیری از وقوع آن می باشند. سرقت اینترنتی به عنوان نوع جدیدی از جرم سرقت در دهه های اخیر در فضای مجازی روز به روز توسعه یافته است و این حکایت از عدم بازدارندگی قوانین موجود دارد از مهمترین عوامل ضعف قوانین مرتبط به سرقت اینترنتی، تعزیری دانستن ماهیت آن و تفسیر و تبیین غیر صحیح قانون مجازات اسلامی با توجه به ماده 12 قانون جرایم رایانه ای است و این در حالی است که سرقت اینترنتی از نظر ماهوی و شرایط و ارکان تشکیل دهنده جرم با سرقت فیزیکی حدی تفاوتی ندارد. این جرائم به شدت تحت تاثیر قرارگیرندگان و باعث آسیب به حریم خصوصی، اقتصاد و امنیت افراد و سازمان ها می شوند. جرم سرقت مجازی یا جرائم سایبری، اشاره به هرگونه فعالیت غیرقانونی در فضای مجازی دارد که هدف آن سودزایی از طریق دسترسی غیرمجاز به اطلاعات شخصی یا مالی دیگران است. این شامل دسترسی غیرمجاز به حساب های بانکی آنلاین، سرقت اطلاعات شخصی از طریق فیشینگ یا کلاهبرداری از طریق ایمیل های تقلبی می شود. سرقت مجازی یکی از چالش های جدید در حوزه قانونی است و نیازمند تشدید قوانین و تکنولوژی های پیشرفته امنیتی است تا از آسیب به افراد و سازمان ها جلوگیری شود. در صورتی که رایانه تنها به عنوان وسیله ای برای ارتکاب جرم مورد استفاده قرار گرفته باشد عناصر تشکیل دهنده آن همان عناصر مربوط به سرقت عادی با ویژگی های خاص خودش می باشد. با بررسی مفهوم هک و شیوه های انجام آن در وب سایت ها و دستگاه های رایانه ای و همچنین توجه به تعریف فقهی و حقوقی حرز و اینکه تشخیص حرز متناسب برای هر مال از طرف شارع، به عرف و رویه جاری در هر جامعه محول شده است، هک را از مصادیق هتک حرز در فضای مجازی می توان به شمار آورد. یک هکر جزء نخبگان علمی جامعه می باشد و با یک بزهکار خیابانی تفاوت بسیار دارد. فیشینگ نوع حمله اینترنتی در سطح وب می باشد که هدف اساسی آن سرقت مشخصات فردی کاربران می باشد در حمله فیشینگ مهاجم تلاش می کند اطلاعات حیاتی و محرمانه کاربران مانند رمز عبور نام کاربری یا شماره کارت اعتباری را با فریب دادن افراد از طریق تغییر قیافه و ظاهر شدن به عنوان یک شخص یا شرکت معتبر در ارتباطات الکترونیکی به دست آورد.

کلیدواژه ها:

فضای مجازی ، سرقت اطلاعات ، فیشینگ ، جرائم رایانه ای ، کلاه برداری اینترنتی