بررسی و تحلیل نقوش سفالینه های سایه نما در عصر سلجوقی و اهمیت آن در فرهنگ ایرانی
- سال انتشار: 1395
- محل انتشار: همایش ملی باستان شناسی و هنر سفال و سفالگری
- کد COI اختصاصی: BASTANSHENASI01_091
- زبان مقاله: فارسی
- تعداد مشاهده: 1770
نویسندگان
دانشجوی کارشناسی ارشد صنایع دستی، دانشگاه هنر تهران،
استادیار دانشگاه هنر تهران، دکتری باستان شناسی
چکیده
ساخت سفالینه های سایه نما در سده میانه در دوره سلجوقی رواج داشت.تزیین این سفالینه ها که روی بدنه های خمیر سنگی اولیه با حکاکی بر سطح گلابه مشکی صورت می گرفت، نقوش متنوعی از جمله نقوش حیوانی، انسانی، گیاهی و غیره را شامل می شد. برخی از این نقوش به عنوان نفش اصلی برای تزیین بدنه سفالی بکار می رفت؛ در حالی که برخی دیگر صرفا جهت پر کردن زمینه بوده است. بنابراین پرسشی در اینجا مطرح می شود که نسبت نقش و زمینه در این سفالینه ها چگونه است هدف اصلی این تحقیق بررسی و تحلیل نقوش بکار رفته در سفالینه های سایه نماست که به شناخت نقوش این نوع سفال می انجامد. پژوهش حاضر با استفاده از روش توصیفی - تحلیلی و گردآوری داده ها با مطالعات کتابخانه ای و عکاسی از نمونه های موجود این نوع سفال در حوزه هنرهای اسلامی به بررسی نقوش و ارتباط آن ها با زمینه و فرم اثر می پردازد. بر اساس نتایج حاصل از این مقاله ساخت سفال سایه نما در سده 5 تا 7 میلادی رواج داشته و متاثر از سفال های گلابه ای دوره سامانی و تکنیک اسگرافیتو در دوره های قبل است. نقوش متنوع این سفالینه ها زیر لعاب عاجی یا فیروزه ای رنگ حالتی سایه وار را ایجاد کرده، برخی از این نقوش متاثر از هنر قلمزنی دوره ساسانی است و در برخی دیگر تاثیر فرهنگ، ادبیات و مذهب دیده می شود. قرارگیری این نقوش بر روی بدنه سفالی نیز متاثر از فرم آن است که با بررسی آن ها این مهم حاصل می شودکلیدواژه ها
سفال سلجوقی، سفال سایه نما، نقوش سفال سایه نما، فرهنگ ایرانیمقالات مرتبط جدید
- تحلیل یافته های فصل نخست کاوش مجموعه دستکند زیرزمینی صالح آباد همدان
- آمدی بر شناخت تاریخچه جایگاه و آثار تاریخی اقلیتهای دینی (یهودیان و ارامنه) در همدان عهد قاجار
- جغرافیای اقتصادی همدان در سده های میانی اسلامی
- تبیین راهبردهای رونق صنایع دستی در همدان با تاکید بر توسعه اقتصادی و گردشگری
- مطالعه تحلیلی سنگ نگاره های نویافته کبودر آهنگ، همدان
اطلاعات بیشتر در مورد COI
COI مخفف عبارت CIVILICA Object Identifier به معنی شناسه سیویلیکا برای اسناد است. COI کدی است که مطابق محل انتشار، به مقالات کنفرانسها و ژورنالهای داخل کشور به هنگام نمایه سازی بر روی پایگاه استنادی سیویلیکا اختصاص می یابد.
کد COI به مفهوم کد ملی اسناد نمایه شده در سیویلیکا است و کدی یکتا و ثابت است و به همین دلیل همواره قابلیت استناد و پیگیری دارد.