بررسی » نظام (خانقاه) و (فتوح) در آیین تصوف با تاکید بر متن اسرارالتوحید«
- سال انتشار: 1402
- محل انتشار: هجدهمین گردهمایی انجمن ترویج زبان و ادب فارسی
- کد COI اختصاصی: ISPL18_123
- زبان مقاله: فارسی
- تعداد مشاهده: 78
نویسندگان
استادیار زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه پیام نور تبریز-ایران
دبیر آموزش و پرورش، شهرستان چهار برج آذربایجان غربی- ایران
چکیده
(خانقاه) و (فتوح) از اصطلاحات مهم در متون مربوط به اهل تصوف است .شیوه معماری خاص خانقاه و اجزاء متشکله آن و نیز وضع قواعد و آداب خاص بر فتوحات و نحوه و کیفیت بهره مندی از آن ها نشانگر اهمیت خاص این موضوعات از دیدگاه صوفیان است . با توجه به اشارات مکرر عرفا به مفاهیم مذکور، تبیین چگونگی بازتاب این عناوین در متون برجای مانده از مشایخ صوفیه و تحلیل کارکردها و اثرات احتمالی مثبت و یا منفی آنها ضرورت دارد. هدف از انجام این پژوهش ، بررسی دقیق جایگاه دو اصطلاح مذکور در فرهنگ و آیین تصوف با تاکید بر متون عرفانی به ویژه متن اسرارالتوحید است . روش مطالعه در این پژوهش ، توصیفی تحلیلی بر مبنای مطالعات کتابخانه ای است . قلمرو مطالعه نیز، متون عرفانی و صوفیانه با تاکید بر اسرارالتوحید محمد بن منور است که با مقدمه ، تصحیح و تعلیقات محمدرضا شفیعی کدکنی چاپ شده است . در خصوص تاریخ دقیق تاسیس خانقاه و نیز شکل گیری آیین فتوح در خانقاهها اقوال و نظرات متعددی مطرح شده است که نیاز به بررسی و دقت نظر دارد.ساختمان خانقاه شامل اجزاء و بخشهای متعدد است که هر بخشی برای استفاده ای خاص در نظر گرفته شده است .فتوحات نیز طبق قاعده ای معین باید در دسترس افراد حاضر در خانقاه قرار گیرد. بر اساس متن اسرارالتوحید، خانقاه دارای بخشهای متعددی با عناوین : صومعه ، زاویه ، مسجدخانه ، مشهد، صفه ، خزینه ، حظیره، بازار، بالان،رواق، مطبخ ، متوضا، مبرز و حمام است . و فتوح، نذور اهدایی مردم به خانقاههاست که طبق اصول و شرایط خاص به ساکنان خانقاه تعلق می یابد.کلیدواژه ها
خانقاه، فتوح، اسرارالتوحید، عرفان، تصوف.مقالات مرتبط جدید
اطلاعات بیشتر در مورد COI
COI مخفف عبارت CIVILICA Object Identifier به معنی شناسه سیویلیکا برای اسناد است. COI کدی است که مطابق محل انتشار، به مقالات کنفرانسها و ژورنالهای داخل کشور به هنگام نمایه سازی بر روی پایگاه استنادی سیویلیکا اختصاص می یابد.
کد COI به مفهوم کد ملی اسناد نمایه شده در سیویلیکا است و کدی یکتا و ثابت است و به همین دلیل همواره قابلیت استناد و پیگیری دارد.