ژئوشیمی زیست‎‍ محیطی آب، رسوبات و لجن چشمه های آبگرم سمنان

  • سال انتشار: 1402
  • محل انتشار: فصلنامه پژوهش های چینه نگاری و رسوب شناسی، دوره: 39، شماره: 3
  • کد COI اختصاصی: JR_JSSR-39-3_003
  • زبان مقاله: فارسی
  • تعداد مشاهده: 135
دانلود فایل این مقاله

نویسندگان

گیتی فرقانی تهرانی

دانشیار گروه آبشناسی و زمین شناسی زیست محیطی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

رحیم باقری

دانشیار گروه آبشناسی و زمین شناسی زیست محیطی-دانشکده علوم زمین-دانشگاه صنعتی شاهرود-شاهرود-ایران

چکیده

به منظور مطالعه ویژگی‎‍های زیست‎‍محیطی چشمه‎‍های آبگرم سمنان، از آب، رسوب و لجن ۵ چشمه آبگرم نمونه‎‍برداری شد. میانگین غلظت نقره، آرسنیک، کادمیم، سرب و روی در نمونه های رسوب (به ترتیب ۷/۰، ۳۳، ۴/۰، ۵/۱۲۸ و ۲۹۷ میلی‎‍گرم بر کیلوگرم) در مقایسه با ترکیب رسوبات میانگین و ترکیب پوسته میانگین بیشتر است. رسوبات مطالعه شده نسبت به مولیبدن، نیکل، توریم، کبالت، کروم، منگنز، آهن و اورانیم، دارای غنی‎‍شدگی اندک (۲> EF)، نسبت به آنتیموان و مس دارای غنی‎‍ شدگی متوسط (۵< EF< ۲)، نسبت به کادمیم، آرسنیک، روی و سرب دارای غنی ‎‍شدگی درخور توجه (۲۰< EF< ۵) و نسبت به نقره دارای غنی‎‍ شدگی بسیار زیاد (۴۰< EF< ۲۰) هستند. ضریب زیست‎‍ انباشت عناصر آرسنیک، منگنز، مس، نیکل، سرب و روی در نمونه‎ ‍های لجن، بسیار زیاد است (به ترتیب ۱۲۸۶، ۲۸۶۳، ۲۳۴۰، ۱۰۵۳، ۱۲۳۶ و ۹۷۶). نمونه‎‍ های آب از نوع خنثی-پرفلز است و غلظت عناصر بور، لیتیم، روی، باریم، سرب، سلنیم، مس، آرسنیک، نیکل و منگنز در همه نمونه ‎‍ها، از میانگین غلظت آنها در آب‎‍های طبیعی غیر آلوده بیشتر است. شاخص درجه آلودگی (Cd) در همه نمونه ‎‍ها بیشتر از ۳ و شاخص آلودگی فلزات سنگین (HPI) بیشتر از ۷۵ است که آلودگی نمونه‎‍ها به عناصر مطالعه شده را نشان می دهد. مقادیر شاخص خطر آب (WHI) کمتر از ۵ و نشانگر سمیت نداشتن نمونه‎‍های آب است. افرادی که از چشمه‎ ‍های آبگرم سمنان برای مقاصد درمانی استفاده می‎‍کنند، باید به آلودگی آب، رسوبات و لجن چشمه‎‍های آبگرم سمنان و عناصر بالقوه سمی توجه کنند.

کلیدواژه ها

آلودگی, بالنئولوژی, چشمه آبگرم, سمنان

اطلاعات بیشتر در مورد COI

COI مخفف عبارت CIVILICA Object Identifier به معنی شناسه سیویلیکا برای اسناد است. COI کدی است که مطابق محل انتشار، به مقالات کنفرانسها و ژورنالهای داخل کشور به هنگام نمایه سازی بر روی پایگاه استنادی سیویلیکا اختصاص می یابد.

کد COI به مفهوم کد ملی اسناد نمایه شده در سیویلیکا است و کدی یکتا و ثابت است و به همین دلیل همواره قابلیت استناد و پیگیری دارد.