بررسی تنوع ژنتیکی و پراکنش ویروس لکه سیاه برگ چغندرقند Beet black scorch virus در برخی استان های ایران

سال انتشار: 1398
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 291

فایل این مقاله در 8 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JPP-31-3_017

تاریخ نمایه سازی: 6 اسفند 1398

چکیده مقاله:

ویروس لکه سیاه برگ چغندر قند BBSV یکی از ویروس های خاکزاد جدید گزارش شده از مزارع چغندرقند در دنیا است که به لحاظ داشتن علایم مشابه (ریشه ریشی) با ویروس رایزومانیا Beet necrotic yellow veinvirus و احتمالا برخی برهمکنش های متقابل با این ویروس اهمیت اقتصادی بالایی دارد. به منظور بررسی پراکنش BBSV در مزارع چغندرقند ایران در سال های زراعی 1390-1393 در مجموع 309 مورد نمونه ریشه چغندرقند جمع آوری گردید. بررسی نمونه ها با استفاده از آزمون RT-PCR نشان داد که 147 مورد از 309 کل نمونه ها ( 48 درصد) به این ویروس آلوده بودند. همچنین این ویروس دارای یک قطعه ماهواره ای است که در 30 مورد ( 10 درصد) از نمونه ها ردیابی گردید. بر این اساس وجود ویروس BBSV در مزارع چغندر قند استان های خراسان رضوی، شمالی، جنوبی، لرستان، اردبیل، آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، قزوین، همدان، کرمان، کرمانشاه وزنجان تایید گردید. براساس اهمیت پراکنش جغرافیایی مناطق چغندرکاری و علایم ایجاد شده در گلخانه، 5 جدایه شامل آذربایجان غربی، همدان، خراسان رضوی (مشهد)، خراسان شمالی (شیروان) و کرمانشاه برای بررسی تنوع ژنتیکی انتخاب گردیدند. دو ناحیه مهم شامل پروتیین پوششی و UTR این پنج جدایه با یک جدایه چینی و یک جدایه آمریکایی مورد مقایسه قرار گرفت. در مجموع تحلیل توالی این دو ناحیه نشان داد که جدایه چینی و آمریکایی به یکدیگر شباهت بیشتری دارند تا با جدایه های ایرانی. شباهت جدایه های ایرانی با جدایه های چینی و آمریکایی در هر دو ناحیه حدود 88 درصد بود. در بین جدایه های ایرانی میزان شباهت بالا و بین 98 تا 99 درصد بود و تنها جدایه خراسان شمالی (شیروان) با شباهت کمتر در دسته ای جدا قرار گرفت. به نظر میرسد تفاوت ها در ناحیه UTR3 خیلی موثر نبوده و در تمام جدایه ها ژنوم ویروس به خوبی بیان و تکثیر می گردد. اما در ناحیه پروتیین پوششی تغییرات آمینو اسیدها بخصوص در ناحیه N-terminal در ایجاد علایم و بر همکنش با سایر ویروس های خاکزاد تاثیر بسزایی داشته است.

کلیدواژه ها:

نویسندگان

اصغر سمیعی

دانشجوی دکتری بیماری شناسی گیاهی گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد

محسن مهرور

دانشیار

محمد زکی عقل

استادیار گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد