نقش شهرهای کوچک در متعادل سازی توزیع فضایی جمعیت شبکه شهری ایران

  • سال انتشار: 1393
  • محل انتشار: اولین کنفرانس ملی شهرسازی، مدیریت شهری و توسعه پایدار
  • کد COI اختصاصی: UUSD01_0367
  • زبان مقاله: فارسی
  • تعداد مشاهده: 816
دانلود فایل این مقاله

نویسندگان

صادق حاجی نژاد

دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه خوارزمی

محمد قضایی

مشاور جوان سازمان اتوبوسرانی شهرداری مشهد

رضا قاضی

دانشجوی کارشناسی ارشد برنامه ریزی شهری دانشگاه تهران

چکیده

این پژوهش با هدف بررسی نقش شهرهای کوچک در متعادل سازی توزیع فضایی جمعیت شبکه شهری ایران طی دوره 5331 تا 5331 صورت پذیرفته است. روش پژوهش، توصیفی- تحلیلی بوده و روش جمع آوری داده های پژوهش، اسنادی-کتابخانه ای می باشد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از مدل رتبه- اندازه تعدیل یافته و مدل آنتروپی استفاده شده است. نتایج پژوهش نشان می دهد که در ایران در نیم قرن اخیر، توسعه سرمایه داری در چارچوب اقتصاد متکی به نفت سبب رکود بخش کشاورزی و رشد شهری گردیده است. حاصل این پویش از میان رفتن نقش شهرهای کوچک می باشد. مبانی تئوریکی در رشد و توسعه شهرها، واقعیت های ملی- منطقه ای و درجه توسعه یافتگی و عملکردها، گرایش های متعادل سازی توزیع فضایی جمعیت از جمله تقویت شهرهای کوچک را هدایت و سطوح موفقیت یا عدم موفقیت در این زمینه را توجیه می نمایند. بکارگیری مدل رتبه اندازه تعدیل یافته در شبکه شهری ایران در 7 دوره سرشماری نشان داد که به جز سرشماری 5331 ، در تمامی دوره ها تعدادو جمعیت شهرهای کوچک در واقعیت در مقایسه با وضعیت پیشنهادی بر اساس مدل کمتر بوده است. و این روند به جز در دهه 1365-1375 در تمامی دوره ها رو به افزایش بوده است. همچنین از کاربرد این مدل مشخص گردید که در سرشماری های 5331 به بعد، تعداد شهرهای کوچکی که دارای مازاد جمعیت بوده اند نسبت به تعداد شهرهای کوچکی که دارای کمبود جمعیتبوده اند، بیشتر است. همچنین از بکارگیری ضریب آنتروپی در شبکه شهری کشور با احتساب شهرهای کوچک و بدون احتساب آن ها مشخص گردید که در تمامی دوره ها، وجود شهرهای کوچک به متعادل تر شدن شبکه شهری ایران کمک کرده است

کلیدواژه ها

شهرهای کوچک، توزیع فضایی جمعیت، شبکه شهری، تعادل، ایران

مقالات مرتبط جدید

اطلاعات بیشتر در مورد COI

COI مخفف عبارت CIVILICA Object Identifier به معنی شناسه سیویلیکا برای اسناد است. COI کدی است که مطابق محل انتشار، به مقالات کنفرانسها و ژورنالهای داخل کشور به هنگام نمایه سازی بر روی پایگاه استنادی سیویلیکا اختصاص می یابد.

کد COI به مفهوم کد ملی اسناد نمایه شده در سیویلیکا است و کدی یکتا و ثابت است و به همین دلیل همواره قابلیت استناد و پیگیری دارد.