مدل یکپارچه راهبردی عملیاتی ارزیابی اجرای سیاست های برنامه های توسعه ملی زیست محیطی

موضوع محیط زیست و تغییر اقلیم از چالش های اساسی و بااهمیت زندگی بشر در عصر کنونی است. به طوری که این مسئله مهم در دستور کار سازمان های جهانی، دولت ها، ذی نقشان و ذی نفعان حوزه سلامت به ویژه در سطح جامعه قرار گرفته است. همچنین تجارب دولت های توسعه یافته در اجرای سیاست های محیط زیستی در سطح ملی نشان می دهد ارزیابی اجرای این سیاست ها باید مورد کنکاش بیشتر قرار گیرد. این مقاله با روش ترکیبی، کیفی، کمی (آمیخته) و با استفاده از «مدل سازی ساختاری تفسیری»، به تحلیل داده ها پرداخته است. در بخش کیفی با مرور سیستماتیک ادبیات و در بخش کمی با جمع آوری داده ها به صورت تکمیل پرسشنامه از محققان و خبرگان بالای ۱۵ سال سابقه کار مرتبط انجام شده است. سپس با توجه به روش گفته شده، اعتبار روایی و پایایی یافته ها نیز با استفاده از نرم افزار مدل سازی ساختاری تفسیری مورد تایید قرار گرفته است. تحلیل کیفی ادبیات و پیشینه تحقیق نشان داد که در دو سطح ارزیابی راهبردی و عملیاتی زیست محیطی مطالبی موجود است اما از پیوند بین این دو سطح به صورت یکپارچه تا کنون مطلب علمی ارائه نشده است که این مسئله یکی از یافته های جدید این پژوهش است. همچنین در سطح راهبردی علاوه بر ابعاد: طرح ها، برنامه ها و سیاست ها، بعد چهارم به نام اولویت گذاری نیز از دیگر یافته های جدید به دست آمده از این تحقیق است. یکی دیگر از یافته های این تحقیق معرفی دو نوع شاخص «آینده نگر و عملکرد» است که در هر مرحله از «مدل یکپارچه راهبردی-عملیاتی» به صورت کامل معرفی و در یک فرایند نشان داده شده است

کلیدواژه ها:

مدل یکپارچگی ارزیابی راهبردی-عملیاتی ، اولویت گذاری ، شاخص های آینده نگر و عملکرد ، ارزیابی ، زیست محیطی ، برنامه های توسعه