خطاهای منسوب به موسی (ع) در کتاب مقدس عبری و تبیین های تفسیری آن ها در تلمود و میدراش

در کتاب مقدس عبری، رفتارهایی از انبیاء گزارش شده است که در منابع تفسیری یهودی، به ویژه تلمود و میدراش، به عنوان خطا تفسیر شده اند. این منابع با رویکردی چندسطحی و متنوع، به تبیین این رفتارها پرداخته اند. با توجه به جایگاه بی همتای موسی (ع) در تورات، بررسی خطاهای او و شیوه های مواجهه تفسیری با آن ها اهمیتی ویژه دارد. مقاله حاضر با رویکردی توصیفی-تحلیلی، این خطاها و نحوه تفسیر آن ها در منابع یادشده را واکاوی می کند. بر اساس تلمود و میدراش، انبیاء در دریافت و ابلاغ وحی مصون اند، اما در امور انسانی همانند دیگر انسان ها ممکن است دچار لغزش شوند. گزارش این لغزش ها در کتاب مقدس کارکردی تربیتی دارد: جلوگیری از قدسی پنداری افراطی نبی و ارائه الگویی از توبه و بازگشت برای دیگران. تورات هشت خطا از موسی (ع) را گزارش کرده که جز یکی، همگی پس از آغاز رسالت او رخ داده اند. بنابر تلمود، خطای موسی (ع) در شکستن الواح بدین گونه تبیین شده است که او با این کار، نزول رسمی تورات را موقتا انکار کرد تا قوم از مجازات بت پرستی محفوظ بماند. بررسی این تبیین های تفسیری نشان می دهد که خطاهای موسی (ع) ناشی از خواهش های نفسانی او نبوده است. امامیه بر عصمت مطلق انبیاء تاکید دارند و انتساب خطا به آنان را نشانه تحریف کتاب مقدس می دانند.

کلیدواژه ها:

موسی (ع) ، خطا ، کتاب مقدس عبری ، تلمود ، میدراش ، تبیین تفسیری