ابعاد حقوقی جنگ غزه 2023 از منظر منشور ملل متحد و دیوان بین المللی دادگستری

  • سال انتشار: 1404
  • کد COI اختصاصی: null
  • زبان مقاله: فارسی
  • تعداد مشاهده: 76
دانلود فایل این سند

نویسندگان

بهزاد خانی ورگچ

استاد گروه حقوق بین الملل، دانشکده حقوق، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اسلامشهر، ایران.

محدثه مومیوند

دانشجوی کارشناسی حقوق، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اسلامشهر، ایران.

چکیده

جنگ غزه در سال 2023 یکی از برجستهترین مصادیق بحران انسانی و حقوقی دوران معاصراست که بار دیگر اصول بنیادین منشور ملل متحد و قواعد عرفی جلوگیری از توسل به زور را بهچالش کشید. این پژوهش با هدف تحلیل ابعاد حقوقی این جنگ از منظر منشور ملل متحد،حق دفاع مشروع و صالحیت قضایی دیوان بینالمللی دادگستری، به بررسی نسبت میانضرورت نظامی و الزامات حقوق بشردوستانه میپردازد. روش تحقیق، توصیفیتحلیلی و بر پایهمنابع اسنادی و آرای قضایی دیوان شکل گرفته است. یافتهها نشان میدهد که استناد به ماده51 منشور، در بسیاری از بیانیههای سیاسی، خارج از بستر زمانی و مرزهای تفسیر کالسیکانجام شده و در نتیجه مفهوم دفاع مشروع به ابزاری برای مشروعیتبخشی به عملیات نظامیگسترده تبدیل گردیده است. تحلیل تطبیقی میان بحران غزه و رای دیوان در قضیه Nicaragua)1986 (States United .v و نظر مشورتی) 2004 (Opinion Advisory Wall بیانگر آن است کهشروط تناسب، ضرورت و تمایز میان اهداف نظامی و غیرنظامی رعایت نشده است. از منظرحقوق بشردوستانه، تخریب زیرساختهای غیرنظامی و نقض اصل حمایت از جمعیت غیرنظامی،مصداق مسئولیت بینالمللی دولتهاست. مقاله در خاتمه پیشنهاد میکند سازوکارهای نظارتموثرتر شورای امنیت، تقویت جایگاه الزامآور آرای دیوان بینالمللی دادگستری و ایجاد سازوکارشفاف پاسخگویی دولتها در قبال نقض مقررات منشور، ضروری است تا از تکرار آسیبهایفاجعهبار مشابه در نظم بینالملل آینده جلوگیری شود و قواعد بنیادین حقوق بینالملل اعتباراجرایی واقعی بیابند.

کلیدواژه ها

جنگ غزه؛ دفاع مشروع؛ منشور ملل متحد؛ حقوق بشردوستانه بینالمللی؛دیوان بینالمللی دادگستری.

اطلاعات بیشتر در مورد COI

COI مخفف عبارت CIVILICA Object Identifier به معنی شناسه سیویلیکا برای اسناد است. COI کدی است که مطابق محل انتشار، به مقالات کنفرانسها و ژورنالهای داخل کشور به هنگام نمایه سازی بر روی پایگاه استنادی سیویلیکا اختصاص می یابد.

کد COI به مفهوم کد ملی اسناد نمایه شده در سیویلیکا است و کدی یکتا و ثابت است و به همین دلیل همواره قابلیت استناد و پیگیری دارد.