رابطه بین مهارت های ارتباطی رابط تلفیقی با خودکارآمدی تحصیلی و انگیزش تحصیلی دانش آموزان تلفیقی مدارس ابتدایی ناحیه یک شیراز

آموزش تلفیقی به عنوان یکی از راهبردهای کلیدی تحقق عدالت آموزشی، نیازمند شناسایی عوامل موثر بر موفقیت تحصیلی و روانی دانش آموزان با نیازهای ویژه است. در این میان، معلم رابط تلفیقی نقشی محوری ایفا می کند. پژوهش حاضر با هدف تعیین رابطه بین مهارت های ارتباطی معلمان رابط تلفیقی با خودکارآمدی تحصیلی و انگیزش تحصیلی دانش آموزان تلفیقی دوره ابتدایی انجام شد.این پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان تلفیقی و معلمان رابط آن ها در مدارس ابتدایی ناحیه یک شهر شیراز در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بود. با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس، ۱۲۰ دانش آموز تلفیقی (دانش آموزانی با طیف نیاز های ویژه: که با یک از آسیب های شنوایی، بینایی، جسمی-حرکتی، که همگی دارای هوشبهر عادی یا مرزی باشند) و ۳۵ معلم رابط آن ها به عنوان نمونه انتخاب شدند. برای گردآوری داده ها از سه پرسشنامه استاندارد استفاده شد: پرسشنامه مهارت های ارتباطی معلمان (بر اساس مدل بارتون، ۱۹۹۰)، مقیاس خودکارآمدی تحصیلی دانش آموزان (جینکس و مورگان، ۱۹۹۹) و مقیاس انگیزش تحصیلی (هارتر، ۱۹۸۱). روایی پرسشنامه ها توسط متخصصان تایید و پایایی آن ها از طریق ضریب آلفای کرونباخ به ترتیب ۰.۸۹، ۰.۸۴ و ۰.۸۱ محاسبه شد. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS-۲۶ و آزمون های آماری ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون چندگانه تحلیل شدند.نتایج نشان داد که بین مهارت های ارتباطی کلی معلمان رابط و خودکارآمدی تحصیلی دانش آموزان (r=۰.۵۲، p<۰.۰۱) و همچنین انگیزش تحصیلی آنان (r=۰.۵۹، p<۰.۰۱) رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. همچنین، نتایج تحلیل رگرسیون آشکار ساخت که مهارت های ارتباطی معلمان توانایی پیش بینی ۲۷ درصد از واریانس خودکارآمدی تحصیلی و ۳۴ درصد از واریانس انگیزش تحصیلی دانش آموزان را داراست. در میان مولفه های مهارت های ارتباطی، دو مولفه «همدلی» (β=۰.۳۱) و «ارائه بازخورد سازنده» (β=۰.۲۸) قوی ترین پیش بینی کننده های متغیرهای ملاک بودند.یافته های این پژوهش بر نقش حیاتی و غیرقابل انکار تعاملات انسانی در موفقیت برنامه های آموزش تلفیقی تاکید می کند. مهارت های ارتباطی معلم رابط، صرفا یک «مهارت نرم» نیست، بلکه ابزاری بنیادین برای تقویت باورهای خودکارآمدی و شعله ور ساختن انگیزه درونی دانش آموزان با نیازهای ویژه است.

کلیدواژه ها:

مهارت های ارتباطی ، معلم رابط تلفیقی ، خودکارآمدی تحصیلی ، انگیزش تحصیلی ، آموزش تلفیقی ، دانش آموزان با نیازهای ویژه.