بررسی تطبیقی مولفه «چندصدایی» در رمان های معاصر عربی و فارسی با تاکید بر نظریات باختین ( سووشون سیمین دانشور- میرامار نجیب محفوظ)

  • سال انتشار: 1402
  • محل انتشار: فصلنامه مطالعات ادبیات تطبیقی، دوره: 18، شماره: 69
  • کد COI اختصاصی: JR_CLQAN-18-69_001
  • زبان مقاله: فارسی
  • تعداد مشاهده: 165
دانلود فایل این مقاله

نویسندگان

زهره دست پاک

دانشجوی دکتری،گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

سعید حمیدیان

استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.

فرهاد طهماسبی

استاد، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد اسلامشهر،دانشگاه آزاد اسلامی ،اسلامشهر، ایران.

چکیده

پژوهش حاضر با بهره گیری از آراء میخائیل باختین و به طور خاص نظریه چندصدایی، سعی دارد به صورت تطبیقی گفتمان های موجود در رمان های سووشون اثر سیمین دانشور و میرامار اثر نجیب محفوظ را واکاوی نماید و با استفاده از روش توصیفی _تحلیلی به بازتاب چندصدایی در این رمان ها بپردازد. نگارنده بر اساس منطق مکالمه ای باختین و مولفه های موجود در آن این رمان ها را مورد ارزیابی قرار می دهد و در ضمن پژوهش به این پرسش پاسخ داده است که چگونه چندصدایی در رمان های منتخب بازنمایی شده است؟ نتایج پژوهش نشان می دهد که در داستان های فوق ما شاهد چندصدایی هستیم، اما شکل و نحوه بیان این چندصدایی باهم متفاوت است و در هر داستان عواملی چون: جنسیت ، ساختار اجتماعی و اقتصادی، جریانات روشنفکری در قالب دو قطب خودآگاهی و ازخودبیگانگی فرهنگی، در به ثمر رسیدن چندصدایی در قالب مولفه ها خود را بیش از سایر عوامل بازنمایی می کنند. زنان غالبا نقش دنباله رو اندیشه ای که از مرجع اخلاقی داستان صادر می شود، دارند و عموما با سبک بخشی موجب تقویت چندصدایی در داستان می شوند. ساختار اجتماعی و اقتصادی و تقابل و تضاد طبقاتی و جریانات روشنفکری در داستان ها هرکدام با ایجاد دو قطب متقابل به عنوان دیگری، زمینه تنوع گفتمانی را ایجاد می کنند.

کلیدواژه ها

میخائیل باختین

اطلاعات بیشتر در مورد COI

COI مخفف عبارت CIVILICA Object Identifier به معنی شناسه سیویلیکا برای اسناد است. COI کدی است که مطابق محل انتشار، به مقالات کنفرانسها و ژورنالهای داخل کشور به هنگام نمایه سازی بر روی پایگاه استنادی سیویلیکا اختصاص می یابد.

کد COI به مفهوم کد ملی اسناد نمایه شده در سیویلیکا است و کدی یکتا و ثابت است و به همین دلیل همواره قابلیت استناد و پیگیری دارد.