گزارش زنبور پارازیتویید (Halticoptera polita (Hym.: Pteromalidae) (Walker, ۱۸۳۴ از ایران (گزارش کوتاه)

  • سال انتشار: 1391
  • محل انتشار: مجله آفات و بیماریهای گیاهی، دوره: 80، شماره: 2
  • کد COI اختصاصی: JR_JAEN-80-2_008
  • زبان مقاله: فارسی
  • تعداد مشاهده: 148
دانلود فایل این مقاله

نویسندگان

سمیه صادقی

گروه گیاهپزشکی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز، ایران

حسینعلی لطفعلی زاده

بخش تحقیقات گیاه‎پزشکی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی، تبریز، ایران

چکیده

شب پره مینوز صنوبر Phyllonorycter populifoliella (Treitschke) (Lep.: Gracillariidae) یکی از آفات مهم صنوبر می­باشد که در تمام مناطق کشور روی انواع صنوبر با درجه­ی اهمیت اقتصادی زیاد انتشار دارد. لاروهای شب پره مینوز صنوبر با نفوذ به درون برگ، دالان های گرد و تاولی شکلی روی آن ایجاد می کنند. این حشره یکی از آفات مهم نهالستان­های صنوبر در استان آذربایجان غربی محسوب می شود. این آفت دارای دشمنان طبیعی بسیاری است که در کنترل طبیعی جمعیت آن در نقاط مختلف نقش دارند. در بررسی که به منظور شناسایی زنبورهای پارازیتوئید این آفت در منطقه شاهین دژ (استان آذربایجان غربی) طی سال ۱۳۸۹ انجام شد نمونه های آلوده به مینوز در محمودآباد شاهین­دژ (N ۳۶˚ ۴۳' ۰۸" و E ۴۶˚ ۳۰' ۵۵") جمع آوری و در شرایط آزمایشگاهی پرورش داده شد. زنبورهای خارج شده در ظروف پرورش، جداسازی و به شیشه های حاوی الکل انتقال داده شدند. پس از مطالعه زنبورهای موجود در الکل از برخی از مشخصات کلیدی و مهم هر کدام از گونه­ها اسلایدهای میکروسکوپی و عکس­ها تهیه شد. شناسایی نمونه ها در حد گونه توسط نگارنده­ی دوم انجام گرفت که بدین منظور از کلید شناسایی ارائه شده توسط (Bouček (۱۹۶۵ استفاده شد (۱). زنبور پارازیتویید تحت عنوان Halticoptera polita (Walker, ۱۸۳۴) از خانواده  Pteromalidae شناسایی گردید که برای نخستین بار از روی مینوز صنوبر گزارش می­شود. از مهمترین مشخصات مورفولوژیک این گونه می توان به موارد زیر اشاره کرد: اولین بند شاخک هم اندازه طول چشم، نسبت به دیگر بندها بزرگ تر و با فاصله ی زیادی از چشم های مرکب. بندهای فونیکول چهارگوش. در بال جلوئی رگبال کناری طولانی تر از رگبال پس کناری و ۵/۳- ۵/۱ برابر طولانی تر از رگبال استیگمال است. در جنس نر پالپ آرواره ی پائین کم و بیش تغییر شکل یافته و متورم و دومین بند آرواره پائین (Stipes) اغلب طویل نیست. موهای انتهای شکم اندازه نامساوی دارند (۳). زنبور پارازیتویید  Halticoptera polita از بسیاری از نقاط دنیا گزارش شده است که از آن جمله می توان به شمال غرب اروپا، سوئد، چکسلواکی سابق، رومانی، آلمان، ترکیه، اروپا، ایرلند شمالی، بلژیک، مجارستان، نیوزلند، چین، سودان و انگلستان اشاره کرد (۲, ۴) ولی تاکنون از ایران گزارش نشده است. این گونه به عنوان پارازیتوئید چندین خانواده از دوبالان، بال غشائیان و بال پولک داران از بسیاری از نقاط جهان گزارش شده است (۴).

کلیدواژه ها

Halticoptera polita

اطلاعات بیشتر در مورد COI

COI مخفف عبارت CIVILICA Object Identifier به معنی شناسه سیویلیکا برای اسناد است. COI کدی است که مطابق محل انتشار، به مقالات کنفرانسها و ژورنالهای داخل کشور به هنگام نمایه سازی بر روی پایگاه استنادی سیویلیکا اختصاص می یابد.

کد COI به مفهوم کد ملی اسناد نمایه شده در سیویلیکا است و کدی یکتا و ثابت است و به همین دلیل همواره قابلیت استناد و پیگیری دارد.