علم خدا در اندیشه سهروردی

سال انتشار: 1387
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 201

فایل این مقاله در 15 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_PFK-9-3_001

تاریخ نمایه سازی: 24 تیر 1401

چکیده مقاله:

علم خدا یکی از مباحث کلیدی در فلسفه اسلامی محسوب می شود و آرای متنوعی را فلاسفه و اهل نظر در این خصوص مطرح کرده اند. یکی از این آرای کثیر، نظر شیخ اشراق در این زمینه است. او از یک سو واجب تعالی را عین نور و ظهور بی نهایت معرفی می کند و علم را همان ظهور می داند و از سوی دیگر حقیقت واجب تعالی را  «صرف الوجود» و «کل الوجود» و «غنی مطلق» و «بی نهایت» و «معطی همه اشیاء و واجد حقایق آنها» می داند. بنابراین می توان گفت که او نیز مطابق نظام فلسفی خویش به علم مطلق و پیشین واجب تعالی معتقد بوده و بر مبنای مکتب فلسفی خویش به اثبات آن نیز همت گماشته است. پس اشکالی تحت عنوان نفی علم پیشین و تفصیلی خداوند به اشیاء، متوجه او و نظام فلسفی اش نمی شود.مضاف بر آن، شیخ اشراق علم خدا را به وجودهای عینی همه اشیاء اعم از مجردات و مادیات  علم حضوری مبتنی بر قهر و تسلط اشراقی می داند و هیچ موجود و ذره ای را از این علم و بصر خداوند، پنهان و مستور نمی داند. بنابراین همه موجودات ممکن پس از ایجاد نیز مشمول علم حضوری و بصر فراگیر حق تعالی هستند.تشریح نظر شیخ اشراق در ساحتهای فوق و گزارش اشکالات متاخرین بر نظر او و نقد آن اشکالات برپایه نظام فلسفی حکمه الاشراق، وظیفه ای است که این مقاله عهده دار انجامش است. 

نویسندگان

منصور ایمانپور

استادیار گروه فلسفه اسلامی دانشگاه تربیت معلم آذربایجان

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • آشتیانی، میرزا مهدی: تعلیقات بر شرح منظومه حکمت سبزواری، تهران، ...
  • ابن سینا، حسین بن عبدالله، التعلیقات، با تحقیق عبدالرحمن بدوی، ...
  • ، المبدا و المعاد،تهران، انتشارات مطالعات اسلامی دانشگاه مک گیل، ...
  • جوادی آملی، عبدالله شرح حکمت متعالیه، تهران، انتشارات الزهراء، چ ...
  • سبزواری، ملاهادی، شرح المنظومه (ج۲)، با تصحیح و تعلیق حسن ...
  • ،: تعلیقات برالاسفار، قم، مکتبه المصطفوی،چ دوم،۱۳۶۸، ج۶ ...
  • ،.:تعلیقات بر الشواهدالربوبیه، قم، بوستان کتاب، چ اول،۱۳۸۲ ...
  • سهروردی، شهاب الدین: مجموعه مصنفات با تصحیح هنری کربن، تهران، ...
  • ، : با تصحیح سیدحسین نصر، تهران، پزوهشگاه علوم انسانی ...
  • ، : با تصحیح نجفقلی حبیبی،تهران،پزوهشگاه علوم انسانی ومطالعات فرهنگی،چ ...
  • طباطبائی، محمدحسین، نهایه الحکمه، با اشراف عبدالله نورانی، قم، سازمان ...
  • ، : تعلیقات برالاسفار، قم، مکتبه المصطفوی، چ دوم، ۱۳۶۸،ج۶ ...
  • طوسی، خواجه نصیرالدین: شرح الاشارات، قم، النشرالبلاغه،چ اول،۱۳۷۵،ج۳ ...
  • فارابی، ابونصر: اندیشه های اهل مدینه فاضله، ترجمه سید جعفر ...
  • صدرای شیرازی، محمد بن ابراهیم (ملاصدرا): الحکمه المتعالیه فی الاسفار ...
  • ، : شرح حکمه الاشراق، قم، انتشارات بیدار، چ سنگی، ...
  • ، ، تصحیح محمد موسوی،تهران،انتشارات حکمت،چ اول،۱۳۸۵ ...
  • ، : الشواهدالربوبیه، قم، بوستان کتاب،چ اول،۱۳۸۲ ...
  • ، : المبداوالمعاد، تصحیح سید جلال الدین آشتیانی، قم، سازمان ...
  • مدرس زنوزی، عبدالله: لمعات الهیه، تصحیح سید جلال الدین آشتیانی، ...
  • نمایش کامل مراجع