نسبت علوم شناختی و فلسفه اسلامی

سال انتشار: 1400
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 124

فایل این مقاله در 26 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JPURD-1-1_011

تاریخ نمایه سازی: 20 بهمن 1400

چکیده مقاله:

علوم شناختی، دانش مطالعه مغز، ذهن، هوش و فرآیندهای مرتبط با آنها است. دو وظیفه اصلی این دانش عبارت اند از: ۱. تولید مدل های توصیف کننده رفتار مغز انسان و عملکردهای شناختی، ۲. تبیین مقایسه سه عاملی پیچیده ذهن، مغز و رایانه. فرضیه اصلی و غالب این دانش این است که تفکر، پدیده ای «بازنمودگر» و «محاسباتی» است و البته این فرضیه، با انتقادات محققان غربی مواجه شده است. نوشتار حاضر با روش تحلیلی عقلی در صدد تبیین نسبت علوم شناختی و فلسفه اسلامی است و نشان داده است که برخی مبانی و رویکردهای رایج علوم شناختی، مشتمل بر: ۱. مادی انگاری و طبیعی گرایی ذهن یا نفس، ۲. انحصارگرایی در روش تجربی و علمی در مطالعات ذهن، ۳. جبرگرایی در کنش های انسانی، ۴. نسبی گرایی شناخت، و ۵. مادی انگاری شناخت، همگی با مباحث علم النفس و معرفت شناسی در فلسفه اسلامی در تقابل اند. با این حال، این قبیل تقابلات را نباید منفی و سلبی تلقی کرد، بلکه به گونه ای مثبت و ایجابی می توان از این تقابلات، ضرورت عطف توجه فزون تر محققان علوم شناختی به مباحث عقلی فلسفه اسلامی و بالعکس لزوم التفات بیشتر محققان فلسفه اسلامی به یافته های علوم شناختی را درک کرد.

نویسندگان

مهدی عباس زاده

دانشیار گروه معرفت شناسی، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، تهران، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • ابن سینا، حسین بن عبدالله (۱۳۷۵). الاشارات والتنبیهات، قم: نشر ...
  • امیریان، مهدی (۱۳۹۳). «رویکردهای مدل سازی ذهن در علوم شناختی ...
  • بابایی، بیژن؛ شعبانی ورکی، بختیار؛ جاویدی، طاهره؛ مقیمی، علی (۱۳۹۶). ...
  • تلخابی، محمود (۱۳۸۹). «آموزش میان رشته ای: نوآوری علوم شناختی ...
  • تلخابی، محمود (۱۳۹۱). «پیوند میان علوم اعصاب و تربیت: چالش ...
  • تلخابی، محمود (۱۳۹۷). «نسبت میان فلسفه و علوم شناختی: تاملی ...
  • جامه بزرگی، محمدجعفر؛ سعیدی مهر، محمد؛ اکبری، رضا (۱۳۹۷). «بازخوانی ...
  • خبازی کناری، مهدی؛ سبطی، صفا (۱۳۹۷). «بدنمندی در پدیدارشناسی هوسرل، ...
  • خرازی، کمال (۱۳۸۵). «تاثیر علوم شناختی بر روان شناسی معاصر»، ...
  • خوانساری، محمد (۱۳۶۲). منطق صوری، تهران: آگاه، ج۱ ...
  • درزی، قاسم (۱۳۹۷). «درآمدی بر کاربست علوم شناختی در مطالعات ...
  • درزی، قاسم؛ فرامرز قراملکی، احد؛ پهلوان، منصور (۱۳۹۲). «گونه شناسی ...
  • رشاد، علی اکبر (۱۳۸۹). «بررسی انتقادی مبادی پژوهی اصولیون: مطالعه ...
  • زاهدی، محمدصادق؛ حق شناس، روح الله (۱۳۹۲). «بررسی رویکرد علوم ...
  • سنکی، هاوارد (۱۳۸۱). «بررسی پنج روایت از نسبی گرایی شناختی»، ...
  • سهروردی، شهاب الدین یحیی بن حبش بن امیرک (۱۳۷۵). حکمه ...
  • سهروردی، شهاب الدین یحیی بن حبش بن امیرک (۱۳۸۸). التلویحات ...
  • شیرازی، قطب الدین (۱۳۸۳). شرح حکمه الاشراق، به اهتمام: عبدالله ...
  • صبوری مقدم، حسن (۱۳۸۳). «علوم شناختی»، در: علامه (فلسفه و ...
  • صدرالدین الشیرازی، محمد بن ابراهیم (۱۹۸۱). الحکمه المتعالیه فی الاسفار ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (۱۳۶۰). اسرار الآیات، مقدمه و ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (بی تا). التعلیقات علی شرح ...
  • طاهری، امیدرضا (۱۳۹۶). «بررسی تطبیقی مسئله ذهن در اندیشه دکارت، ...
  • عباس زاده، مهدی (۱۳۹۶). نظام معرفت شناسی اشراقی سهروردی، ...
  • فارابی، ابونصر (۱۴۰۵). فصوص الحکم، تحقیق: محمدحسن آل یاسین، قم: ...
  • فارابی، ابونصر (۱۹۹۵). آراء اهل المدینه الفاضله و مضاداتها، مقدمه ...
  • فارابی، ابونصر (۲۰۰۸). فی اثبات المفارقات: رسائل فارابی، تحقیق: موفق ...
  • قائمی نیا، علی رضا (۱۳۹۰). معناشناسی شناختی قرآن، تهران: سازمان ...
  • متوسلی، محمود؛ نیکونسبتی، علی (۱۳۸۹). «علوم شناختی و عملکرد اقتصادی»، ...
  • متین، منصور (۱۳۹۲). فرهنگ اصطلاحات میان رشته ای، قم: بوستان ...
  • مطهری، مرتضی (۱۳۷۳). فلسفه اخلاق، تهران: صدرا ...
  • نریمانی، نیما (۱۳۹۴). «ماهیت نفس از دیدگاه نوخاسته گرایی و ...
  • Blaauw, M.; Pritchard, D. (۲۰۰۵). Epistemology A-Z, New York: Palgrave Mcmillan ...
  • Clark, A. (۲۰۰۱). Mindware: An Introduction to the Philosophy of ...
  • Lakoff, G.; Johnson, M. (۱۹۹۹). Philosophy in the Flesh: The ...
  • نمایش کامل مراجع