پژوهشی در باب تفاوت عرفان، فلسفه و کلام

سال انتشار: 1399
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 463

فایل این مقاله در 27 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JPT-25-98_006

تاریخ نمایه سازی: 2 اسفند 1399

چکیده مقاله:

در سه علم عرفان، حکمت الهی و کلام، «وجود» به عنوان موضوع آنها معرفی می‌شود. با توجه به دیدگاه مشهور که امتیاز علوم از یکدیگر را بر اختلاف موضوع‌های آنها مبتنی می‌داند، این پرسش مطرح می‌گردد که علوم یاد‌شده با فرض وحدت موضوع، چگونه تکثّر یافته‌اند؟ پژوهش حاضر با روش توصیفی - تحلیلی در صدد پاسخ به پرسش یاد‌شده است. در پاسخ مشخّص خواهد شد که موضوع عرفان، مطلق وجود یا حقیقت و مصداق وجود است و موضوع فلسفۀ الهی و کلام نیز، وجود مطلق یا مفهوم وجود می‌باشد؛ بنابراین دو علم حکمت الهی و کلام، بر خلاف نظر مشهور میان متکلمان، تفاوت در موضوع ندارند و اختلافشان در مأخذ مبادی تصدیقی آنهاست. مبادی تصدیقی الهیات، از عقل بدون تقیّد آن به مطابقت با ظاهر شرع اخذ می‌گردد و علم کلام، مبادی خود را از ظواهر شرع می‌گیرد و چنانچه ظواهر شرعی با دقت لازم به دست آیند، بدون نیاز به تأویل به نتایجی همسو با نتایج مبادی عقلی منتج خواهند بود.

نویسندگان

سیدرضا اسحاقنیا

استادیار پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • * قرآن کریم ...
  • ** نهج البلاغه. نسخه دکتور صبحی صالح. (1980م). بیروت: دار ...
  • 1. ابن‌ترکه اصفهانی، صائن الدین علی بن محمد. (1360). تمهید ...
  • 2. ابن‌سینا، حسین بن عبدالله. (1377). الاشارات والتنبیهات (الجزء الاول ...
  • 3. ابن‌سینا، حسین بن عبدالله. (1404ق). الشفاء، الالهیات. قم: منشورات ...
  • 4. انصاری شیرازی، یحیی. (1384). دروس شرح منظومه حکیم ملا ...
  • 5. الرازی، قطب الدین محمود بن محمد. (بی‌تا). شرح الشمسیه ...
  • 6. الهی قمشه‌ای، میرزا مهدی. (بی‌تا). کلیات دیوان حکیم الهی ...
  • 7. الیزدی الشهابادی، نجم‌الدین شهاب‌الدین حسین. (بی‌تا). الحاشیه لملاعبدالله علی ...
  • 8. خراسانی، محمد‌کاظم. (1364). کفایة الأصول (چاپ دوم). تهران: مکتبة ...
  • 9. سبزواری، حاج ملاهادی. (1366). شرح المنظومه (چاپ پنجم). قم: ...
  • 10. شبستری، شیخ محمود. (1361). گلشن راز (به‌اهتمام صابر کرمانی، ...
  • 11. شیرازی، محمد بن ابراهیم (ملاصدرا). (1981م). الحکمة المتعالیه فی ...
  • 12. طریحی نجفی، فخر الدین. (بی‌تا). مجمع البحرین (با مقدمه ...
  • 13. قیصری رومی، محمد داوود. (1375). شرح فصوص الحکم. تهران: ...
  • 14. لاهیجی، عبد الرزاق. (بی‌تا الف) شوارق الالهام فی شرح ...
  • 15. لاهیجی، عبد الرزاق. (بی‌تا ب). گوهر مراد (چاپ افست). ...
  • 16. مظفر، محمد‌رضا. (1373). اصول الفقه (ج2، چاپ ششم). قم: ...
  • 17. مظفر، محمد‌رضا. (1388). المنطق (چاپ سوم). قم: دار الکتب ...
  • نمایش کامل مراجع