تهیه و ارزیابی هیبریدهای منوژرم و مولتی ژرم متحمل به خشکی در چغندرقند
عنوان مقاله: تهیه و ارزیابی هیبریدهای منوژرم و مولتی ژرم متحمل به خشکی در چغندرقند
شناسه ملی مقاله: R-1054373
منتشر شده در سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی در سال 1394
شناسه ملی مقاله: R-1054373
منتشر شده در سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی در سال 1394
مشخصات نویسندگان مقاله:
داریوش فتح اله طالقانی
حسن ابراهمی کولائی
محسن آقائی زاده
ولی اله یوسف آبادی
مهدی حسنی
علی حبیب خدائی
محمدرضا آسرائی
خلیل کشاورز
خلاصه مقاله:
داریوش فتح اله طالقانی
حسن ابراهمی کولائی
محسن آقائی زاده
ولی اله یوسف آبادی
مهدی حسنی
علی حبیب خدائی
محمدرضا آسرائی
خلیل کشاورز
با توجه به محدودیت منابع آبی استفاده از ارقام چغندرقند متحمل به تنش کم آبیاری می تواند به زراعت این محصول در مناطق نیمه خشک کمک کند. در سال 1391 از تلاقی شانزده فامیل نیمه خواهری متحمل به خشکی با دو سینگل کراس منوژرم و مولتی ژرم هیبریدهایی تهیه گردید که در سال 1392 در دو منطقه کرج و همدان مورد مقایسه محصولی قرار گرفتند. هر دسته از هیبریدها به همراه دو شاهد متحمل به خشکی داخلی و خارجی و دو شاهد غیرمتحمل در مجموع شامل 20 رقم در قالب دو آزمایش جداگانه ارزیابی شدند. هر دو آزمایش در قالب طرح اسپلیت پلات که فاکتور اصلی آن شامل دو سطح (آبیاری با اعمال تنش خشکی و آبیاری بدون تنش) و فاکتور فرعی شامل 20 سطح (16 هیبرید و 4 رقم شاهد) بود در مناطق مورد نظر اجرا شد. آبیاری در دو حالت (تنش و بدون تنش) تا مرحله تنک و وجین (استقرار بوته ها) بطور معمول انجام گردید. پس از آن در شرایط بدون تنش، آبیاری پس از 90 میلی متر تبخیر و در شرایط تنش در کرج براساس حدود 200 میلی متر تبخیر از تشتک تبخیر کلاس A با روش نشتی و در همدان براساس 30 میلی متر تبخیر از تشتک و به مقدار پنجاه درصد نیاز آبی گیاه با روش نواری قطره ای (تیپ) صورت گرفت. هر آزمایش دارای چهار تکرار بود و کرت های آزمایشی بصورت سه خط به طول هشت متر و فاصله خطوط 50 سانتیمتر در نظر گرفته شدند. در طول فصل رشد صفاتی مانند تعداد بوته بعد از استقرار، نمره رشد و یکنواختی مورد اندازه گیری قرار گرفت. در پایان دوره رشد و زمان برداشت، ریشه های هر کرت شمارش و توزین شد. همچنین خمیر گیری از ریشه های چغندر قند جهت تجزیه صفات کمی و کیفی چغندر قند انجام گرفت. در میان هیبریدهای جدید منوژرم و در شرایط تنش رطوبتی، عملکرد شکر دو هیبرید (7112 * 8-SB36)*7-110-HSF و (7112*25-SB36)*52-111-HSF در کرج به ترتیب 10/17 و 10/06 تن در هکتار و در همدان 7/33 و 7/62 تن در هکتار محاسبه گردید که بهتر از شاهد داخلی و قریب به یک تن بیشتر از شاهد خارجی بود. هیبرید مولتی ژرم (27-I13*SB36)*52-110-HSF نیز با عملکرد شکر 10/43 تن در هکتار در کرج و 6/92 تن در هکتار در همدان در شرایط تنش جزو هیبریدهای برتر مشترک در هر دو منطقه بود. در مقایسه با شاهد متحمل خارجی درصد قند کلیه هیبریدها کمتر و در مورد بسیاری از آنها اختلاف موجود معنی دار بود که نشان می دهد در رابطه با این صفت می بایست تحقیقات بیشتری انجام شده و انتخاب های موثرتری صورت گیرد. واژه های کلیدی: چغندر قند، ژرم پلاسم، خشکی
صفحه اختصاصی مقاله و دریافت فایل کامل: https://civilica.com/doc/1054373/