تعیین اثر گرادیان ارتفاعی بر مشخصه های کمی توده های جنگلی (مطالعه موردی: جنگل های سری سه سنگده)

سال انتشار: 1399
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 354

فایل این مقاله در 16 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JWFST-27-1_001

تاریخ نمایه سازی: 10 تیر 1399

چکیده مقاله:

سابقه و هدف: برآورد زی توده و محتوای کربن درختان و سایر رستنی ها با توجه به اهمیت موضوع گرمایش زمین و تغییر اقلیم از اهمیت زیادی برخوردار بوده و تعیین زی توده به منظور تاثیر آن بر اقلیم و مدیریت منابع طبیعی امری ضروری می باشد. در مناطق جنگلی که همراه با تغییرات ارتفاعی می باشد، معمولا مقادیر مشخصه های کمی توده های جنگلی نیز تغییر می کند. هدف از این تحقیق تعیین اثر ارتفاع از سطح دریا بر مشخصه های کمی جنگل شامل تعداد در هکتار، رویه زمینی، موجودی سرپا، مقدار زی توده و میزان ذخیره کربن در توده های جنگلی سری سه سنگده می باشد. مواد و روش ها: در ابتدا منطقه مورد مطالعه به سه طبقه با دامنه ارتفاعی 1600-1400، 1800-1600 و 2000-1800 متر از سطح دریا تقسیم شد و در هر طبقه تعداد 50 قطعه نمونه دایره ای به روش تصادفی منظم به مساحت 10 آری با پوشش سراسری کل طبقات ارتفاعی انتخاب گردید. در هر قطعه نمونه مشخصه های نوع گونه، ارتفاع کل درختان و قطر برابر سینه درختان با بیش از 5/7 سانتی-متر ثبت شد. سپس چگالی تمام گونه های موجود در قطعات نمونه در آزمایشگاه تعیین گردید. بعد از آن میزان زی توده در سطح قطعات نمونه بر اساس مدل جهانی فائو و مقدار ذخیره کربن روی زمینی نیز با اعمال ضریب محاسبه گردید. یافته ها: نتایج مطالعه نشان داد که از طبقه ارتفاعی پایین به بالا به ترتیب مقادیر تعداد در هکتار برابر با 477، 384 و 372 اصله و رویه زمینی در هکتار برابر با 58/25، 42/29 و 84/30 مترمربع می باشد. هم چنین مقادیر حجم در هکتار به ترتیب برابر با 25/314، 98/393 و 75/424 سیلو برآورد گردیده است. یافته های این پژوهش نشان داد که میزان زی توده برای هر سه طبقه ارتفاعی از پائین به بالا به ترتیب برابر با 68/406، 26/478 و 30/522 تن در هکتار و میزان ذخیره کربن نیز به ترتیب 34/203، 12/239 و 15/261 تن در هکتار برآورد که با افزایش ارتفاع از سطح دریا روند صعودی را نشان می دهد. نتایج حاصل از تجزیه واریانس حاکی از اختلاف معنی دار بین ارتفاع از سطح دریا با مشخصه های مورد نظر به احتمال 95/0 دارد. هم چنین نتایج همبستگی اسپیرمن نشان می دهد که بین ارتفاع از سطح دریا و مشخصه های تعداد درختان، رویه زمینی، حجم و زی توده روی زمینی در هکتار همبستگی معنی داری در سطح 99 درصد وجود دارد. نتیجه گیری: در مجموع نتایج این تحقیق در منطقه مورد مطالعه نشان می دهد که تغییرات ارتفاع از سطح دریا موجب تغییر در برخی مشخصه های کمی توده های جنگلی شده و بدین ترتیب گرادیان ارتفاع بر توزیع مقادیر زی توده روی زمینی موثر بوده، به طوری که با افزایش ارتفاع از سطح دریا، مقدار زیست توده نیز افزایش داشته و در این میان مقادیر زی توده روی زمینی، بیشترین همبستگی را با ارتفاع از سطح دریا نشان داده است.

کلیدواژه ها:

ارتفاع از سطح دریا ، چگالی ، زیست توده روی زمینی ، سنگده ، همبستگی اسپیرمن

نویسندگان

سیدمهدی رضایی سنگدهی

کارشناس جنگل، شرکت چوب فریم

اصغر فلاح

دانشیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

جعفر اولادی

دانشیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

هومن لطیفی

دانشکده مهندسی نقشه برداری، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی